Đề kiểm tra giữa học kỳ I môn Ngữ văn lớp 11

PHẦN I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau:

Làng tôi ở vốn làm nghề chài lưới
Nước bao vây cách biển nửa ngày sông
Khi trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng
Dân trai tráng bơi thuyền đi đánh cá

Chiếc thuyền nhẹ hăng như con tuấn mã
Phăng mái chèo mạnh mẽ vượt trường giang
Cánh buồm trương, to như mảnh hồn làng
Rướn thân trắng bao la thâu góp gió…

Ngày hôm sau, ồn ào trên bến đỗ
Khắp dân làng tấp nập đón ghe về
Nhờ ơn trời, biển lặng cá đầy ghe
Những con cá tươi ngon thân bạc trắng

Dân chài lưới làn da ngăm rám nắng
Cả thân hình nồng thở vị xa xăm
Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm
Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ

Nay xa cách lòng tôi luôn tưởng nhớ
Màu nước xanh, cá bạc, chiếc buồm vôi
Thoáng con thuyền rẽ sóng chạy ra khơi
Tôi thấy nhớ cái mùi nồng mặn quá!

(Tế Hanh, Quê hương, theo trithuc.itrithuc.vn)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1 (0,5 điểm). Xác định thể thơ của đoạn trích trên.

Câu 2 (0,5 điểm). Chỉ ra những từ ngữ, hình ảnh miêu tả vẻ đẹp của người dân chài lúc trở về bến đỗ trong khổ thơ thứ tư.

Câu 3 (1,0 điểm). Nêu và phân tích hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ so sánh trong hai câu thơ sau:

Cánh buồm trương, to như mảnh hồn làng
Rướn thân trắng bao la thâu góp gió…

Câu 4 (1,0 điểm). Nhận xét về tình cảm, cảm xúc của tác giả đối với quê hương được thể hiện trong khổ thơ cuối.

Câu 5 (1,0 điểm). Từ nỗi nhớ da diết của tác giả đối với cảnh sắc và con người làng chài ven biển, anh/chị hãy rút ra một thông điệp ý nghĩa nhất về trách nhiệm và tình cảm của thế hệ trẻ đối với quê hương nơi mình sinh ra, lớn lên.

PHẦN II. VIẾT (6,0 điểm)

Câu 1 (6,0 điểm).

Đọc bài thơ sau:

Chiều buông chậm phía triền đê lộng gió
Dòng sông quê trôi đỏ nặng phù sa
Con đò nhỏ bồng bềnh neo bến cũ
Khói lam chiều vương vấn mái tranh xa.

Mẹ lặng lẽ gánh hoàng hôn qua ngõ
Bước chân trần in dấu tháng năm dài
Mùa gặt hái lúa vàng thơm ngực đất
Tiếng chim chiều ríu rít gọi ngày mai.

Tôi đứng lại giữa mênh mang nguồn cội
Nghe hồn mình lắng đọng vị quê xưa
Dẫu đi trọn trăm miền xa xứ sở
Vẫn mang theo câu hát mẹ ru trưa.

(Ngữ liệu tự biên soạn)

Anh/Chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) phân tích cấu tứ và nét đặc sắc của hệ thống hình ảnh trong bài thơ trên.

--------- HẾT ---------

Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

Họ và tên thí sinh: ................................................ Số báo danh: ........................