Đề thi tốt nghiệp THPT môn Ngữ văn năm 2027

Họ và tên thí sinh: ................................................................ Số báo danh: ........................

PHẦN I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau:

Trong kỷ nguyên số, chúng ta đang chứng kiến một nghịch lý: tri thức nhân loại được số hóa và sẵn sàng tiếp cận chỉ sau một cú nhấp chuột, nhưng khả năng tập trung, thấu hiểu chiều sâu và tư duy độc lập của con người lại đứng trước nguy cơ bị xói mòn. Những thuật toán gợi ý liên tục cung cấp các mẩu tin ngắn, video nhanh khiến não bộ quen dần với sự kích thích tức thời, lảng tránh những trang sách đòi hỏi sự kiên nhẫn và chiêm nghiệm. Tiếp nhận quá nhiều thông tin vụn vặt dễ khiến ta lầm tưởng mình đã hiểu biết rộng, trong khi thực chất chỉ dừng lại ở bề mặt của sự kiện.

Đọc sách đích thực không chỉ là hành động thu nạp dữ liệu hay tích lũy từ ngữ; đó là một cuộc đối thoại không biên giới giữa người đọc và tác giả, một quá trình lặng lẽ để người đọc tự soi chiếu bản thân. Khi nghiền ngẫm một cuốn sách, ta học cách bước chậm lại giữa dòng chảy vội vã của công nghệ, học cách đặt câu hỏi trước những định kiến có sẵn và rèn luyện năng lực phản biện. Hơn thế nữa, văn hóa đọc chính là chiếc chìa khóa then chốt mở ra tinh thần tự học – nền tảng sống còn của việc học tập suốt đời. Máy móc có thể ghi nhớ hàng triệu dữ liệu nhanh hơn con người, nhưng chỉ có con người mới có thể cảm thụ, thấu cảm và chuyển hóa tri thức thành trí tuệ và phẩm giá. Tự làm giàu tâm hồn và trí tuệ qua trang sách chính là con đường bền vững nhất để người trẻ không bị đồng hóa hay bỏ lại phía sau trước làn sóng biến đổi khôn lường của thời đại.

(Ngữ liệu tự biên soạn)

Câu 1 (0,5 điểm). Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 2 (0,5 điểm). Theo đoạn trích, việc tiếp nhận quá nhiều thông tin vụn vặt trên môi trường số dẫn đến nguy cơ gì?

Câu 3 (1,0 điểm). Nêu tác dụng của biện pháp tu từ tương phản được sử dụng trong câu văn: "Máy móc có thể ghi nhớ hàng triệu dữ liệu nhanh hơn con người, nhưng chỉ có con người mới có thể cảm thụ, thấu cảm và chuyển hóa tri thức thành trí tuệ và phẩm giá."

Câu 4 (1,0 điểm). Anh/chị hiểu như thế nào về ý kiến: "Đọc sách đích thực không chỉ là hành động thu nạp dữ liệu hay tích lũy từ ngữ; đó là một cuộc đối thoại không biên giới giữa người đọc và tác giả, một quá trình lặng lẽ để người đọc tự soi chiếu bản thân."?

Câu 5 (1,0 điểm). Thông điệp nào trong đoạn trích có ý nghĩa nhất đối với anh/chị trong việc thích ứng với kỷ nguyên số? Vì sao?

PHẦN II. VIẾT (6,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm).
Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) làm rõ sự cần thiết của việc xây dựng thói quen đọc sách sâu đối với người trẻ trong bối cảnh bùng nổ công nghệ hiện nay.

Câu 2 (4,0 điểm).
Tại một diễn đàn thanh niên quốc tế, một diễn giả đã chia sẻ: "Tương lai không thuộc về những người biết nhiều thông tin, mà thuộc về những người biết chủ động thích ứng và không ngừng tự làm mới chính mình."

Anh/chị hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) trình bày suy nghĩ về ý kiến trên.

--------- HẾT ---------

Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.