Đề kiểm tra giữa học kỳ I môn Ngữ văn 7 năm học 2026 – 2027

I

ĐỌC HIỂU

6,0

1

- Ngôi kể: Ngôi thứ nhất (người bố xưng "bố").
- Phương thức biểu đạt chính: Biểu cảm (hoặc Tự sự kết hợp biểu cảm).
(Mỗi ý đúng được 0,5 điểm)

1,0

2

Những chi tiết, từ ngữ thể hiện tình thương và sự hi sinh của mẹ:
- "thức suốt đêm, cúi mình trên chiếc nôi trông chừng hơi thở hổn hển của con, quằn quại vì nỗi lo sợ, khóc nức nở khi nghĩ rằng có thể mất con".
- "sẵn sàng bỏ hết một năm hạnh phúc để tránh cho con một giờ đau đớn".
- "có thể đi ăn xin để nuôi con, có thể hi sinh tính mạng để cứu sống con".
(Nêu được từ 2 - 3 chi tiết cho 1,0 điểm; nêu được 1 chi tiết cho 0,5 điểm)

1,0

3

- Biện pháp tu từ so sánh: "Sự hỗn láo của con" được so sánh với "nhát dao đâm vào tim bố" qua từ so sánh "như". (0,25 điểm)
- Tác dụng:
+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm cho lời văn; diễn tả cụ thể, sâu sắc nỗi đau đớn, xót xa tột cùng của người bố trước sự vô lễ của con. (0,5 điểm)
+ Nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng trong lỗi lầm của En-ri-cô, nhắc nhở con biết ăn năn, sửa lỗi. (0,25 điểm)

1,0

4

Hiểu về thái độ và tình cảm của người bố:
- Vừa tức giận, nghiêm khắc phê bình, không chấp nhận hành vi vô lễ, bất kính của con đối với mẹ.
- Vừa hết lòng yêu thương, mong muốn con hiểu ra tình mẫu tử thiêng liêng để sửa chữa lỗi lầm và trưởng thành, trở thành người con hiếu thảo.
(Học sinh diễn đạt tương đương, hợp lý cho điểm tối đa)

1,5

5

Học sinh nêu được bài học ý nghĩa, chân thành. Gợi ý:
- Luôn yêu thương, kính trọng, biết ơn công lao sinh thành và dưỡng dục của cha mẹ.
- Giữ thái độ lễ phép, không bao giờ được hỗn láo hay làm cha mẹ phải buồn lòng; biết nhận lỗi và sửa sai khi mắc khuyết điểm.
(Chấp nhận cách diễn đạt khác nếu hợp lý, thuyết phục)

1,5

II

VIẾT

4,0

1

Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một đoạn thơ (Lũy tre hoặc Mùa xuân nho nhỏ)

4,0

a. Bảo đảm yêu cầu về hình thức đoạn văn
Đoạn văn đúng dung lượng (150 – 200 chữ), mở đoạn lùi đầu dòng viết hoa, kết đoạn bằng dấu chấm câu, diễn đạt liền mạch không ngắt dòng.

0,25

b. Xác định đúng vấn đề nghị luận
Cảm xúc về nội dung và nghệ thuật của đoạn thơ đã lựa chọn (Lũy tre hoặc Mùa xuân nho nhỏ).

0,25

c. Triển khai cảm xúc thành các ý rõ ràng, mạch lạc
Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách nhưng cần thể hiện được những cảm xúc chân thành, kết hợp phân tích từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ tiêu biểu:

2,5

* Mở đoạn: Dẫn dắt, giới thiệu tên bài thơ, tác giả và nêu cảm nghĩ chung về đoạn thơ.

0,5

* Thân đoạn:
- Cảm xúc về vẻ đẹp nội dung của đoạn thơ:
+ Với bài Lũy tre: Cảm nhận tình yêu tha thiết, bình dị với làng quê Việt Nam qua hình ảnh lũy tre thân thương lúc sớm mai, buổi trưa đồng yên ả; tre gắn bó máu thịt với đời sống thôn quê.
+ Với bài Mùa xuân nho nhỏ: Cảm xúc say đắm, ngỡ ngàng, trân trọng trước bức tranh mùa xuân thiên nhiên tươi tắn, căng tràn sức sống (dòng sông xanh, bông hoa tím, tiếng chim chiền chiện vang trời...) và niềm say mê, đón nhận mùa xuân tha thiết của nhà thơ.
- Cảm xúc về nét đặc sắc nghệ thuật: Khắc họa được thể thơ (bốn chữ hoặc năm chữ), hình ảnh thơ trong sáng, giàu sức gợi; phân tích tác dụng của các biện pháp tu từ đặc sắc (nhân hóa, so sánh trong Lũy tre; ẩn dụ chuyển đổi cảm giác, điệp từ trong Mùa xuân nho nhỏ); giọng điệu tha thiết, giàu nhạc tính.

1,5

* Kết đoạn: Khái quát lại cảm xúc, ấn tượng sâu đậm mà đoạn thơ gợi ra; liên hệ tình cảm của bản thân (tình yêu thiên nhiên, quê hương, đất nước...).

0,5

d. Chính tả, ngữ pháp
Bảo đảm chuẩn chính tả, dùng từ, đặt câu, liên kết câu đúng ngữ pháp tiếng Việt.

0,5

e. Sáng tạo
Có cách diễn đạt độc đáo, lời văn giàu cảm xúc, có góc nhìn sâu sắc và giọng điệu truyền cảm.

0,5

TỔNG ĐIỂM

10,0