PHÒNG GD&ĐT TP HẠ LONG
TRƯỜNG THCS LÊ VĂN TÁM
Đề chính thức
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ I
Môn: Ngữ văn – Lớp 6
Thời gian làm bài: 90 phút (không kể thời gian phát đề)
PHẦN I. ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)
Đọc đoạn trích sau:
Một ngọn gió dữ dội băng qua khu rừng già. Nó ngạo nghễ thổi tung tất cả các sinh vật trong rừng, cuốn phăng những đám lá, quật gẫy các cành cây. Nó muốn mọi cây cối đều phải ngã rạp trước sức mạnh của mình. Riêng một cây sồi già vẫn đứng hiên ngang, không bị khuất phục trước ngọn gió hung hăng. Như bị thách thức, ngọn gió lồng lộn, điên cuồng lật tung khu rừng một lần nữa. Cây sồi vẫn bám chặt đất, im lặng chịu đựng cơn giận dữ của ngọn gió và không hề gục ngã. Ngọn gió mệt mỏi, đành đầu hàng và hỏi:
– Cây sồi kia! Làm sao ngươi có thể đứng vững như thế?
Cây sồi già từ tốn trả lời:
– Tôi biết sức mạnh của ông có thể bẻ gẫy hết các nhánh cây của tôi, cuốn sạch đám lá của tôi và làm thân tôi lay động. Nhưng ông sẽ không bao giờ quật ngã được tôi. Bởi tôi có những nhánh rễ vươn dài, bám sâu vào lòng đất. Đó chính là sức mạnh sâu thẳm nhất của tôi. Càng ngày chúng sẽ phát triển càng mạnh mẽ, giúp tôi vững vàng hơn trước sức mạnh của kẻ thù. Nhưng tôi phải cảm ơn ông, ngọn gió ạ! Chính những cơn điên cuồng của ông đã giúp tôi chứng tỏ được khả năng chịu đựng và sức mạnh của mình.
(Theo Hạt giống tâm hồn – Đừng bao giờ từ bỏ ước mơ, NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh)
Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1 (0,5 điểm). Câu chuyện trên được kể theo ngôi thứ mấy?
A. Ngôi thứ nhất.
B. Ngôi thứ ba.
C. Ngôi thứ hai.
D. Kết hợp ngôi thứ nhất và ngôi thứ ba.
Câu 2 (0,5 điểm). Hai nhân vật chính xuất hiện trong đoạn trích là ai?
A. Ngọn gió và khu rừng già.
B. Cây sồi già và các sinh vật trong rừng.
C. Ngọn gió và cây sồi già.
D. Cây sồi già và đám lá.
Câu 3 (0,5 điểm). Từ nào dưới đây là từ láy?
A. Rừng già.
B. Cây cối.
C. Điên cuồng.
D. Ngạo nghễ.
Câu 4 (0,5 điểm). Chi tiết nào thể hiện hành động của ngọn gió hung hăng khi vừa băng qua khu rừng già?
A. Cuốn phăng những đám lá, quật gẫy các cành cây, thổi tung các sinh vật.
B. Đứng hiên ngang, im lặng chịu đựng cơn giận dữ.
C. Đâm sâu những nhánh rễ vững chắc vào lòng đất.
D. Từ tốn cất lời cảm ơn và cúi đầu chào khu rừng già.
Câu 5 (0,5 điểm). Vì sao cây sồi già không bị ngọn gió hung hăng quật ngã?
A. Vì ngọn gió chỉ là một cơn gió nhẹ thoảng qua khu rừng.
B. Vì cây sồi già có những nhánh rễ vươn dài, bám sâu vào lòng đất.
C. Vì các loài cây khác trong khu rừng đã che chắn cho cây sồi già.
D. Vì cây sồi già có cành lá sum sê và thân hình khổng lồ.
Câu 6 (0,5 điểm). Chủ đề chính của câu chuyện trên là gì?
A. Ca ngợi sức tàn phá dữ dội của các hiện tượng thiên nhiên trong rừng già.
B. Phê phán thói kiêu căng, hung hăng của ngọn gió khi tàn phá các loài cây.
C. Ca ngợi ý chí kiên cường, bản lĩnh vững vàng và sức mạnh nội lực giúp vượt qua thử thách.
D. Khuyên con người nên tránh né giông bão để bảo vệ sự an toàn của bản thân.
Câu 7 (1,0 điểm). Chỉ ra biện pháp tu từ nhân hóa được sử dụng trong câu văn sau và nêu tác dụng của biện pháp tu từ đó:
“Cây sồi vẫn bám chặt đất, im lặng chịu đựng cơn giận dữ của ngọn gió và không hề gục ngã.”
Câu 8 (1,0 điểm). Em hiểu như thế nào về câu nói của cây sồi già với ngọn gió: “Chính những cơn điên cuồng của ông đã giúp tôi chứng tỏ được khả năng chịu đựng và sức mạnh của mình.”?
Câu 9 (1,0 điểm). Từ hình ảnh cây sồi kiên cường đứng vững trước ngọn gió dữ dội, em rút ra bài học gì cho bản thân khi gặp phải khó khăn, thử thách trong cuộc sống? (Trình bày khoảng 3 – 5 dòng).
PHẦN II. VIẾT (4,0 điểm)
Câu 1 (4,0 điểm).
Viết bài văn (khoảng 400 – 450 chữ) kể lại một trải nghiệm đáng nhớ của em với người thân hoặc bạn bè.
--------- HẾT ---------
Họ và tên thí sinh: ................................................ Số báo danh: ........................
PHÒNG GD&ĐT TP HẠ LONG
TRƯỜNG THCS LÊ VĂN TÁM
Hướng dẫn chấm chính thức
HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KỲ I
Môn: Ngữ văn – Lớp 6
(Hướng dẫn chấm gồm 02 trang)
HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ THANG ĐIỂM
A. HƯỚNG DẪN CHUNG
- Giám khảo cần nắm vững nội dung trình bày trong hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của học sinh, tránh đếm ý cho điểm.
- Vận dụng linh hoạt, khuyến khích những bài viết có tính sáng tạo, giàu cảm xúc, có lập luận chặt chẽ và diễn đạt mạch lạc.
- Điểm toàn bài là tổng điểm của các câu thành phần, làm tròn đến chữ số thập phân thứ nhất.
B. ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM
Phần | Câu | Nội dung | Điểm |
|---|---|---|---|
I | ĐỌC HIỂU | 6,0 | |
1 | B. Ngôi thứ ba. | 0,5 | |
2 | C. Ngọn gió và cây sồi già. | 0,5 | |
3 | D. Ngạo nghễ. | 0,5 | |
4 | A. Cuốn phăng những đám lá, quật gẫy các cành cây, thổi tung các sinh vật. | 0,5 | |
5 | B. Vì cây sồi già có những nhánh rễ vươn dài, bám sâu vào lòng đất. | 0,5 | |
6 | C. Ca ngợi ý chí kiên cường, bản lĩnh vững vàng và sức mạnh nội lực giúp vượt qua thử thách. | 0,5 | |
7 | Biện pháp tu từ nhân hóa và tác dụng: | 0,5 | |
8 | Ý nghĩa câu nói của cây sồi già: | 0,5 | |
9 | Bài học rút ra khi đối mặt với khó khăn, thử thách: | 1,0 | |
II | VIẾT | 4,0 | |
1 | Viết bài văn kể lại một trải nghiệm đáng nhớ của em | 4,0 | |
a. Bảo đảm cấu trúc bài văn tự sự | 0,25 | ||
b. Xác định đúng yêu cầu của đề bài | 0,25 | ||
c. Triển khai bài văn kể lại trải nghiệm | |||
* Giới thiệu khái quát về trải nghiệm đáng nhớ (thời gian, không gian, những người cùng tham gia). | 0,5 | ||
* Kể diễn biến sự việc theo trình tự hợp lí (nguyên nhân, sự việc mở đầu, diễn biến sự việc đạt đến cao trào, cách giải quyết sự việc, kết thúc). | 1,5 | ||
* Kết hợp yếu tố miêu tả cảnh vật/con người và biểu cảm cảm xúc chân thật trong quá trình kể. | 0,5 | ||
* Nêu được ý nghĩa sâu sắc của trải nghiệm và bài học rút ra đối với bản thân. | 0,5 | ||
d. Chính tả, ngữ pháp | 0,25 | ||
e. Sáng tạo | 0,25 | ||
TỔNG ĐIỂM | 10,0 | ||
