Đề kiểm tra giữa học kỳ I môn Ngữ văn 6 - Đọc hiểu Chiếc lá và Tập làm văn

I

ĐỌC HIỂU

4,0

Câu 1

Ngôi kể: Ngôi thứ ba (người kể chuyện giấu mình, gọi tên các nhân vật: chim sâu, chiếc lá, bông hoa).

0,5

Câu 2

Bông hoa kính trọng những chiếc lá vì:
- Nhờ có những chiếc lá bình thường chắt chiu nhựa sống, cần mẫn làm việc mới nuôi dưỡng cây ra hoa, kết quả, đem lại niềm vui cho cuộc đời.
- Bông hoa thấu hiểu và trân trọng sự hy sinh thầm lặng, cội nguồn tạo nên vẻ đẹp của mình.

0,25

0,25

Câu 3

- Lời người kể chuyện: "Chim sâu hỏi chiếc lá:"
- Lời của nhân vật (nhân vật chim sâu): "- Lá ơi! Hãy kể chuyện cuộc đời bạn cho tôi nghe đi!"

0,5
0,5

Câu 4

- Chỉ ra phép điệp ngữ: Điệp từ "những" được lặp lại 3 lần ("những hoa, những quả, những niềm vui").
- Tác dụng:
+ Tạo nhịp điệu phong phú, tha thiết, tăng sức gợi hình, gợi cảm cho lời nói của bông hoa.
+ Nhấn mạnh số lượng và giá trị to lớn của những thành quả mà chiếc lá đã góp phần tạo nên.
+ Ca ngợi công lao, sự cống hiến âm thầm nhưng vô cùng ý nghĩa của chiếc lá bình thường.

0,25

0,25
0,25
0,25

Câu 5

Yêu cầu về hình thức: Đoạn văn ngắn 3 – 5 câu, diễn đạt mạch lạc, không mắc lỗi chính tả, ngữ pháp.
Yêu cầu về nội dung: Thí sinh có thể rút ra bài học theo nhiều cách khác nhau, gợi ý:
- Về sự cống hiến thầm lặng: Biết sống có ích, tận tụy làm tốt công việc của mình dù nhỏ bé, bình dị; không cần phô trương nhưng mang lại giá trị thiết thực cho cộng đồng.
- Về lòng biết ơn: Luôn ghi nhớ, trân trọng công lao của những người thầm lặng đứng phía sau giúp đỡ mình (cha mẹ, thầy cô, những người lao động bình dị xung quanh).
(Chấp nhận cách diễn đạt khác nếu hợp lý, thuyết phục và giàu tính giáo dục).

0,25


0,75

II

VIẾT

6,0

Câu 1

Kể lại một trải nghiệm đáng nhớ của em

6,0

a. Bảo đảm cấu trúc bài văn tự sự
Có đầy đủ 3 phần: Mở bài (giới thiệu trải nghiệm), Thân bài (kể diễn biến câu chuyện), Kết bài (nêu cảm xúc, bài học).

0,5

b. Xác định đúng yêu cầu của đề
Kể lại một trải nghiệm (chuyến đi, việc tốt, lỗi lầm, kỷ niệm với người thân, bạn bè...) có thật và để lại ấn tượng sâu sắc đối với bản thân.

0,5

c. Triển khai bài văn kể lại trải nghiệm
Học sinh có thể kể câu chuyện theo nhiều cách khác nhau nhưng cần bảo đảm các nội dung cơ bản sau:

* Mở bài:
- Giới thiệu được trải nghiệm đáng nhớ (thời gian, không gian, đối tượng liên quan).
- Nêu khái quát ấn tượng hoặc cảm xúc của bản thân về trải nghiệm đó.

0,5

* Thân bài:
- Kể lại diễn biến câu chuyện theo trình tự hợp lý (thời gian, không gian hoặc tâm lý):
+ Hoàn cảnh diễn ra câu chuyện, sự việc mở đầu.
+ Các sự việc tiếp diễn, cao trào/sự việc then chốt của câu chuyện.
+ Cách giải quyết sự việc và kết quả.
- Kết hợp khéo léo giữa kể chuyện với miêu tả cảnh vật, hành động, nét mặt, lời thoại của nhân vật để câu chuyện sinh động.
- Thể hiện chân thực cảm xúc, tâm trạng của bản thân qua từng giai đoạn của câu chuyện.

2,5

* Kết bài:
- Nêu ý nghĩa của trải nghiệm đối với sự trưởng thành của bản thân.
- Rút ra bài học cuộc sống sâu sắc hoặc mong ước, lời hứa hẹn trong tương lai.

0,5

d. Chính tả, ngữ pháp
Bảo đảm chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt, diễn đạt rõ ý, dùng từ ngữ phù hợp.

0,5

e. Sáng tạo
Cách kể tự nhiên, lôi cuốn, giọng kể giàu cảm xúc, có chi tiết đặc sắc hoặc suy nghĩ sâu sắc.

0,5

TỔNG ĐIỂM

10,0