Đề kiểm tra định kỳ Ngữ văn 6 - Cảm nhận bài thơ 4 khổ

I

ĐỌC HIỂU

5,0

1

- Thể thơ: 5 chữ (hoặc thơ năm chữ).
- Phương thức biểu đạt chính: Biểu cảm.

0,5
0,5

2

Những từ ngữ, chi tiết khắc họa hình ảnh người mẹ:
- Ngoại hình, hành động: ngồi đan áo ấm, tóc nhuộm màu thời gian, bàn tay gầy run rẩy, đơm nụ cười hân hoan.
- Phẩm chất, cuộc đời: cả một đời tần tảo, nuôi nấng đàn con thơ.
(Học sinh nêu được từ 3 chi tiết trở lên đạt điểm tối đa; nêu được 1 - 2 chi tiết đạt 0,5 điểm).

0,5

0,5

3

- Chỉ ra biện pháp tu từ so sánh: so sánh tình mẹ với bến bờ qua từ so sánh tựa.
- Tác dụng:
+ Gợi hình, gợi cảm: Nhấn mạnh sự bao la, vững chãi, bình yên của tình mẹ dành cho con; mẹ luôn là chỗ dựa chở che cho con trước mọi bão giông cuộc đời.
+ Thể hiện lòng biết ơn, niềm kính yêu và trân trọng sâu sắc của người con đối với mẹ.

0,5

0,5

0,5

4

Học sinh tự do bày tỏ suy nghĩ, cảm xúc chân thành, hợp lý. Gợi ý:
- Thấu hiểu và biết ơn sâu sắc công lao sinh thành, nuôi dưỡng vất vả của cha mẹ.
- Trân trọng những giây phút được ở bên cạnh cha mẹ gia đình.
- Cố gắng chăm ngoan, học giỏi, hiếu thảo để đem lại niềm vui cho cha mẹ.
(Đoạn văn viết từ 3 - 5 câu, diễn đạt mạch lạc, thuyết phục).

1,5

II

VIẾT

5,0

a. Đảm bảo cấu trúc đoạn văn: Có mở đoạn, thân đoạn và kết đoạn; dung lượng khoảng 150 - 200 chữ; không xuống dòng tuỳ tiện.

0,5

b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: Cảm nhận về cả 4 khổ thơ của bài thơ Về bên mẹ.

0,5

c. Triển khai cảm nhận về cả 4 khổ thơ:
Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách nhưng cần làm nổi bật được cảm xúc và nội dung của toàn bộ bài thơ:
- Khổ 1: Cảm giác bình yên, ấm áp của người con mỗi khi được trở về bên mẹ; bao mệt mỏi, nhọc nhằn của cuộc sống đời thường đều tan biến.
- Khổ 2: Hình ảnh người mẹ già với mái tóc hoa râm, bàn tay gầy run rẩy vẫn đan áo ấm và trao nụ cười yêu thương; gợi nỗi xúc động trước sự hy sinh thầm lặng của mẹ.
- Khổ 3: Tấm lòng tần tảo suốt đời của mẹ; tình mẹ bao la, vững chãi như bến bờ bình yên nâng đỡ con qua giông bão cuộc đời.
- Khổ 4: Nỗi niềm nhớ thương của người con khi đi xa và ước mong giản dị nhưng thiêng liêng: luôn được trở về bên mẹ, thấy mẹ nở nụ cười thảnh thơi.
- Đánh giá nghệ thuật: Thể thơ năm chữ nhịp nhàng, từ ngữ mộc mạc, hình ảnh gần gũi, biện pháp so sánh giàu sức gợi.

0,75

0,75

0,75

0,5

0,25

d. Chính tả, ngữ pháp: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt, dùng từ chính xác.

0,5

e. Sáng tạo: Diễn đạt giàu hình ảnh, cảm xúc chân thành, có suy nghĩ và giọng điệu riêng.

0,5

TỔNG ĐIỂM

10,0