Đề thi HSG Thành phố GDCD 9 - Sở GD&ĐT Hải Phòng (Kèm Hướng dẫn chấm)

Câu 1
(2,0 điểm)

a

Thông tư 148/2020/TT-BCA của Bộ Công an (Mức độ Biết):

0,5

- Tên gọi/nội dung điều chỉnh: Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 57/2015/TT-BCA hướng dẫn về trang bị phương tiện PCCC đối với phương tiện giao thông cơ giới đường bộ.

0,25

- Thời gian ban hành và hiệu lực: Được ban hành ngày 31/12/2020 và có hiệu lực thi hành kể từ ngày 20/02/2021.

0,25

b

Quy định của pháp luật về phòng ngừa tai nạn vũ khí, cháy nổ, chất độc hại (Mức độ Hiểu):

0,75

- Cấm tàng trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng trái phép các loại vũ khí, chất nổ, chất cháy, chất phóng xạ và chất độc hại.

0,25

- Chỉ những cơ quan, tổ chức, cá nhân được Nhà nước giao nhiệm vụ và cho phép mới được giữ, chuyên chở và sử dụng vũ khí, chất nổ, chất cháy, chất phóng xạ và chất độc hại.

0,25

- Cơ quan, tổ chức, cá nhân có trách nhiệm bảo quản, chuyên chở và sử dụng phải được huấn luyện về chuyên môn, có đủ phương tiện cần thiết và luôn tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn.

0,25

c

Biện pháp cụ thể của học sinh đối với phương tiện xe điện (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Sử dụng sạc và ắc quy/pin chính hãng, đúng chủng loại kỹ thuật của nhà sản xuất; tuyệt đối không tự ý thay đổi kết cấu, độ chế bình ắc quy nhằm tăng tốc độ xe.

0,25

- Không sạc pin qua đêm khi không có người giám sát; sạc ở nơi khô ráo, thoáng mát, cách xa các vật liệu dễ bắt cháy; không cắm sạc ngay khi xe vừa đi ngoài trời nắng hoặc vừa vận hành quãng đường dài (pin còn đang nóng).

0,25

- Định kỳ kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống dây dẫn, hệ thống ngắt tự động; khi phát hiện pin có hiện tượng phồng, bốc mùi khét hoặc quá nhiệt phải ngừng sử dụng và đưa tới cơ sở chuyên môn xử lý.

0,25

Câu 2
(2,0 điểm)

a

Hậu quả của tai nạn vũ khí, cháy, nổ và chất độc hại (Mức độ Biết):

0,5

- Về con người: Cướp đi sinh mạng của nhiều người, gây thương tích tàn phế suốt đời, để lại nỗi đau tinh thần dai dẳng cho gia đình và cộng đồng.

0,25

- Về tài sản, xã hội và môi trường: Làm tiêu tán của cải vật chất khổng lồ của cá nhân, doanh nghiệp và Nhà nước; gây mất an ninh trật tự xã hội; hủy hoại môi trường sống, làm ô nhiễm bầu không khí và nguồn nước.

0,25

b

Căn cứ pháp lý và chế tài xử lý (Mức độ Hiểu - Luật PCCC & Hình sự):

0,75

- Căn cứ Luật PCCC: Pháp luật nghiêm cấm hành vi thi công xây dựng công trình không đúng thiết kế thẩm duyệt về PCCC; tự ý thay đổi công năng; cấm chèn lấn, cản trở hoặc làm mất tác dụng của lối thoát nạn, cửa thoát nạn, thang bộ thoát hiểm.

0,25

- Về trách nhiệm pháp lý: Người vi phạm tuỳ theo tính chất, mức độ sẽ bị xử lý vi phạm hành chính (phạt tiền, đình chỉ hoạt động) hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

0,25

- Căn cứ Điều 313 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi 2017) về "Tội vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy": Vi phạm làm chết từ 03 người trở lên hoặc thiệt hại tài sản từ 1,5 tỷ đồng trở lên bị phạt tù từ 07 năm đến 12 năm; đồng thời phải bồi thường thiệt hại dân sự theo quy định.

0,25

c

Quy trình thoát hiểm an toàn khi cháy nhà tầng (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Kỹ năng nhận biết và cô lập khói: Giữ bình tĩnh, hô hoán báo động và gọi 114; tuyệt đối không dùng thang máy; dùng khăn/vải nhúng ướt bịt kín mũi và miệng; hạ thấp trọng tâm người (bò hoặc khom lưng) sát mặt sàn để tránh ngạt khói độc và khí CO.

0,25

- Xử lý lối thoát: Kiểm tra nhiệt độ cánh cửa trước khi mở (dùng mu bàn tay sờ nắm đấm cửa); nếu cửa nóng hoặc khói dày đặc bên ngoài thì không xông ra, lập tức đóng kín cửa, dùng chăn ướt chèn khe cửa ngăn khói tràn vào phòng.

0,25

- Tìm kiếm sự cứu nạn: Di chuyển ra khu vực ban công, lô gia thoáng khí; dùng khăn sáng màu, đèn pin phát tín hiệu cầu cứu; không nhảy từ tầng cao xuống đất khi chưa có sự hướng dẫn hoặc đệm cứu hộ của lực lượng Cảnh sát PCCC.

0,25

Câu 3
(2,0 điểm)

a

Hành vi vi phạm điều cấm (Mức độ Biết):

0,5

- Nhóm học sinh đã vi phạm điều cấm của pháp luật: Cấm sản xuất, chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng trái phép các loại pháo nổ, thuốc nổ, chất nổ và hóa chất nguy hiểm tạo nổ.

0,5

b

Căn cứ Nghị định 137/2020/NĐ-CP và phân biệt các loại pháo (Mức độ Hiểu):

0,75

- Loại pháo công dân được phép dùng: Cơ quan, tổ chức, cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ được phép sử dụng "Pháo hoa" (pháo hoa không gây tiếng nổ) trong các dịp lễ, tết, sinh nhật, cưới hỏi, hội nghị... và chỉ được mua tại các cơ sở, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được phép kinh doanh.

0,25

- Pháo nổ: Là sản phẩm chứa thuốc pháo, khi phát hỏa sinh ra tiếng nổ (hoặc tiếng rít và tiếng nổ); pháo nổ bị pháp luật nghiêm cấm triệt để mọi hành vi sản xuất, tàng trữ, mua bán, sử dụng.

0,25

- Pháo hoa: Là sản phẩm tạo ra hiệu ứng âm thanh, ánh sáng, màu sắc trong không gian nhưng không gây ra tiếng nổ.

0,25

c

Thông điệp và hành động cụ thể ngăn chặn pháo nổ (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Xây dựng thông điệp: Thí sinh nêu thông điệp ý nghĩa, ví dụ: "Tự chế tạo pháo nổ là đùa giỡn với tử thần. Một giây bất cẩn đánh đổi cả tương lai và tính mạng. Hãy nói KHÔNG với pháo nổ vì một mùa xuân an bình, trọn vẹn!".

0,25

- Hành động 1: Ký cam kết nghiêm chỉnh chấp hành quy định pháp luật về PCCC và Nghị định 137/2020/NĐ-CP; kiên quyết từ chối tham gia các hội nhóm chế tạo pháo trên mạng xã hội.

0,25

- Hành động 2: Tích cực phát hiện, kịp thời báo cáo với thầy cô, gia đình hoặc cơ quan công an gần nhất khi thấy bạn bè có biểu hiện mua bán hóa chất, chế tạo pháo để can thiệp kịp thời.

0,25

Câu 4
(2,0 điểm)

a

Các nguồn chất độc hại phổ biến trong đời sống (Mức độ Biết):

0,5

- Kể tên đúng 4 nguồn: Thực phẩm ôi thiu nhiễm vi khuẩn độc hại, nấm mốc; chất phụ gia thực phẩm, chất tạo màu, chất bảo quản công nghiệp cấm dùng trong chế biến đồ ăn.

0,25

- Thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu, phân bón hóa học tồn dư; hóa chất tẩy rửa gia dụng, kim loại nặng (chì, thủy ngân, asen) nhiễm vào nguồn nước và không khí.

0,25

b

Các hành vi bị nghiêm cấm theo Điều 5 Luật An toàn thực phẩm 2010 (Mức độ Hiểu):

0,75

- Sử dụng nguyên liệu không thuộc danh mục cho phép, nguyên liệu không rõ nguồn gốc, hết hạn sử dụng hoặc chứa độc tố để sản xuất, chế biến thực phẩm.

0,25

- Sử dụng phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm cấm sử dụng hoặc vượt quá giới hạn cho phép; sử dụng hóa chất độc hại, kháng sinh cấm trong chăn nuôi, trồng trọt.

0,25

- Sản xuất, kinh doanh thực phẩm tại cơ sở không đáp ứng điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm; cung cấp thực phẩm bị ôi thiu, biến chất, nhiễm độc gây tổn hại đến tính mạng, sức khỏe con người.

0,25

c

Rèn luyện thói quen tiêu dùng an toàn của học sinh (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, có nhãn mác, hạn sử dụng, dấu kiểm định an toàn vệ sinh thực phẩm của cơ quan chức năng; kiên quyết không mua đồ ăn vặt phẩm màu cổng trường trôi nổi.

0,25

- Thực hiện nghiêm túc nguyên tắc "ăn chín, uống sôi", rửa sạch tay bằng xà phòng trước khi ăn; không sử dụng thực phẩm có dấu hiệu lạ, mốc, đổi màu hoặc ôi thiu.

0,25

- Tuyên truyền, nhắc nhở các thành viên trong gia đình thực hiện phân loại thực phẩm sống - chín riêng biệt; bảo quản thức ăn đúng cách trong tủ lạnh.

0,25

Câu 5
(2,0 điểm)

a

Kể tên 4 nhóm phương tiện/chất thuộc phạm vi điều chỉnh (Mức độ Biết):

0,5

- Vũ khí (vũ khí quân dụng, vũ khí thô sơ, vũ khí thể thao...).

0,15

- Chất cháy, chất nổ (vật liệu nổ, pháo...).

0,15

- Chất phóng xạ.

0,1

- Các chất độc hại (hóa chất độc, độc tố tự nhiên...).

0,1

b

Ý nghĩa của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí... năm 2024 (Mức độ Hiểu):

0,75

- Tạo hành lang pháp lý vững chắc, bịt kín khoảng trống pháp luật: Trước đây nhiều đối tượng lợi dụng dao nhọn tự chế không thuộc danh mục vũ khí quân dụng để giải quyết mâu thuẫn, gây rối trật tự. Việc luật hóa giúp lực lượng chức năng kịp thời ngăn chặn từ sớm, từ xa.

0,25

- Nâng cao tính răn đe, phòng ngừa tội phạm bạo lực trong lứa tuổi thanh thiếu niên; ngăn chặn hiểm họa bạo lực học đường và các vụ việc cố ý gây thương tích.

0,25

- Bảo vệ quyền sống, tính mạng, sức khỏe của người dân; giữ vững kỷ cương pháp cương và sự bình yên của xã hội.

0,25

c

Cách ứng xử khi phát hiện bạn mang dao đến trường (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Giữ thái độ bình tĩnh, khéo léo trò chuyện riêng để bạn hiểu rằng việc mang dao có tính sát thương cao đến trường là vi phạm nghiêm trọng nội quy trường học và pháp luật, tiềm ẩn nguy hiểm khôn lường.

0,25

- Khuyên nhủ bạn tự giác giao nộp cho Ban Giám hiệu hoặc thầy cô giáo chủ nhiệm; khẳng định bạo lực không thể giải quyết mâu thuẫn.

0,25

- Nếu bạn có biểu hiện manh động, kích động hoặc kiên quyết không nghe, cần báo cáo ngay lập tức cho thầy cô giáo chủ nhiệm, giám thị hoặc bảo vệ nhà trường để có biện pháp can thiệp an toàn kịp thời.

0,25

Câu 6
(2,0 điểm)

a

Khí gas và đặc tính nguy hiểm (Mức độ Biết):

0,5

- Khí gas (LPG - khí dầu mỏ hóa lỏng) thuộc nhóm: Chất cháy / nguy cơ tai nạn cháy, nổ.

0,25

- Đặc tính: Bản chất không màu, không mùi (được pha thêm chất tạo mùi để dễ phát hiện), nặng hơn không khí nên khi rò rỉ sẽ chìm xuống sát mặt đất, tích tụ tại các góc kín tạo thành hỗn hợp nổ khi gặp nguồn nhiệt/tia lửa điện.

0,25

b

Trách nhiệm bảo đảm an toàn PCCC khi dùng lửa, nhiệt (Mức độ Hiểu):

0,75

- Căn cứ Luật PCCC, mọi cơ quan, tổ chức, hộ gia đình và cá nhân khi sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt, thiết bị sinh lửa, sinh nhiệt phải bảo đảm khoảng cách an toàn PCCC theo quy chuẩn kỹ thuật.

0,25

- Có trách nhiệm thường xuyên tự kiểm tra an toàn hệ thống đường ống, van khóa bình gas, dây dẫn và bếp đun; lắp đặt thiết bị cảnh báo rò rỉ khí gas chuyên dụng nếu có điều kiện.

0,25

- Trước khi rời khỏi nơi đun nấu hoặc ra khỏi nhà, đi ngủ phải tắt bếp và khóa chặt van an toàn ở bình gas. Khi xảy ra sự cố phải kịp thời áp dụng các biện pháp chữa cháy tại chỗ và báo ngay cho lực lượng Cảnh sát PCCC (114).

0,25

Câu 6 (tiếp)

c

Quy trình xử lý khẩn cấp khi rò rỉ khí gas (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Việc CẦN LÀM: Ngay lập tức dùng áo ướt/khăn bịt mũi miệng tiếp cận khóa van bình gas lại; nhẹ nhàng mở toang tất cả các cửa sổ, cửa đi để thông gió, dùng quạt nan hoặc bìa carton phẩy nhẹ đuổi khí gas ra ngoài. Di chuyển mọi người ra xa khu vực nguy hiểm.

0,5

- Việc TUYỆT ĐỐI KHÔNG ĐƯỢC LÀM: Không bật/tắt bất kỳ công tắc điện, phích cắm điện, cầu dao nào; không bật diêm, quẹt lửa; không sử dụng điện thoại di động trong khu vực nồng nặc mùi gas (vì mọi tia lửa điện li ti đều kích nổ hỗn hợp khí gas).

0,25

Câu 7
(2,0 điểm)

a

Chất phóng xạ, độc hại và tác hại của khí độc (Mức độ Biết):

0,5

- Chất phóng xạ là những chất có khả năng tự phát ra các tia phóng xạ gây biến đổi tế bào, ung thư, dị tật di truyền. Chất độc hại là chất gây nguy hại cho sinh mạng, sức khỏe sinh vật khi xâm nhập vào cơ thể.

0,25

- Tác động của khí độc đám cháy ($\ce{CO}$, $\ce{HF}$, $\ce{HCN}$...): Gây bỏng đường thở, tê liệt phản xạ hô hấp, cản trở hồng cầu vận chuyển oxy lên não dẫn đến hôn mê và ngạt thở tử vong chỉ sau vài phút.

0,25

b

Nghĩa vụ tham gia PCCC và quy định cấm (Mức độ Hiểu):

0,75

- Căn cứ Điều 7 và Điều 9 Luật PCCC: PCCC là trách nhiệm của toàn dân. Mọi công dân từ 18 tuổi trở lên, đủ sức khỏe đều có nghĩa vụ tham gia vào đội dân phòng, đội PCCC cơ sở và tham gia chữa cháy khi có yêu cầu.

0,25

- Pháp luật nghiêm cấm hành vi: Tự ý câu móc, đấu nối điện tùy tiện; sử dụng thiết bị điện không bảo đảm tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật; để chất dễ cháy gần nguồn điện sinh nhiệt.

0,25

- Việc sạc xe không bảo đảm kỹ thuật đe dọa trực tiếp đến tính mạng của cư dân xung quanh, vi phạm các quy định an toàn PCCC trong khu dân cư và nhà tập thể.

0,25

c

4 khuyến cáo an toàn khi sạc pin xe điện (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Thí sinh nêu đúng 4 khuyến cáo cụ thể (mỗi ý đúng đạt khoảng 0,2 điểm):
1. Sạc xe ở vị trí thông thoáng, có lối thoát nạn, cách xa các vật dụng dễ cháy (giấy, vải, xe máy xăng) tối thiểu 1 mét.
2. Không sạc pin qua đêm khi không có người ở nhà hoặc không có thiết bị hẹn giờ ngắt tự động.
3. Không sạc xe ngay khi vừa đi ngoài trời nắng to về; rút sạc ngay khi pin đã đầy 100%.
4. Trang bị bình chữa cháy chuyên dụng có khả năng dập đám cháy pin lithium (như bình chữa cháy gốc nước/khí foam chuyên dụng) gần khu vực sạc xe.

0,75

Câu 8
(2,0 điểm)

a

Chủ thể được phép cất giữ, sử dụng vũ khí, vật nổ (Mức độ Biết):

0,5

- Chỉ những cơ quan, tổ chức, cá nhân được Nhà nước giao nhiệm vụ và cấp phép theo quy định của pháp luật (như lực lượng Quân đội nhân dân, Công an nhân dân, lực lượng công binh, cơ quan rà phá bom mìn chuyên trách...) mới được quản lý, cất giữ, chuyên chở và sử dụng vũ khí, vật liệu nổ.

0,5

b

Căn cứ Bộ luật Hình sự 2015 và chế tài (Mức độ Hiểu):

0,75

- Tội danh: Cấu thành "Tội chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự" (Điều 304 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi 2017) hoặc Điều 305 về vật liệu nổ.

0,25

- Tính chất nguy hiểm: Hành vi cưa cắt đạn pháo là vô cùng liều lĩnh, trực tiếp đe dọa hủy diệt tính mạng của bản thân người thực hiện và cư dân xung quanh.

0,25

- Mức hình phạt cao nhất: Người phạm tội có thể bị phạt tù chung thân hoặc tử hình (nếu là vũ khí quân dụng đặc biệt nghiêm trọng), thể hiện sự nghiêm minh trừng trị của pháp luật.

0,25

c

Bài học nhận thức và trách nhiệm đối với thanh thiếu niên (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Nhận thức: Tuyệt đối không hiếu kỳ, không chạm tay, không dùng gạch đá ném hoặc dùng vật cứng gõ, đào bới, cưa đục các vật thể kim loại gỉ sét nghi là vật liệu nổ.

0,25

- Trách nhiệm: Giữ nguyên hiện trường, cắm biển cảnh báo tạm thời hoặc rào chắn từ xa để người khác không lại gần.

0,25

- Báo cáo ngay cho Ban chỉ huy quân sự xã/phường, Công an địa phương hoặc chính quyền sở tại để lực lượng chuyên môn xử lý tiêu hủy an toàn.

0,25

Câu 9
(2,0 điểm)

a

Khái niệm chất độc hại và ví dụ (Mức độ Biết):

0,5

- Khái niệm: Chất độc hại là chất gây nguy hại cho sinh mạng, sức khỏe của con người và các sinh vật khác khi xâm nhập vào cơ thể qua đường tiêu hóa, hô hấp hoặc tiếp xúc qua da.

0,25

- 3 ví dụ hóa chất bị lạm dụng sai mục đích: Khí cười ($\ce{N2O}$), thuốc trừ sâu/chất cấm xyanua, hóa chất bảo quản công nghiệp (formol/hàn the/bột tẩy trắng).

0,25

b

Quy định pháp lý xử lý hành vi kinh doanh khí $\ce{N2O}$ (Mức độ Hiểu):

0,75

- Căn cứ Luật Hóa chất: $\ce{N2O}$ thuộc danh mục hóa chất hạn chế sản xuất, kinh doanh trong lĩnh vực công nghiệp, phải có giấy phép đặc biệt và kiểm soát nguồn cung ứng nghiêm ngặt.

0,25

- Xử lý hành chính: Theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP và các văn bản xử phạt thương mại, hành vi kinh doanh không phép, buôn bán khí $\ce{N2O}$ cho mục đích giải trí bị phạt tiền nặng, tịch thu tang vật và tước quyền sử dụng giấy phép.

0,25

- Trách nhiệm hình sự: Nếu hành vi cung cấp, tổ chức sử dụng dẫn đến tổn hại sức khỏe nghiêm trọng hoặc tử vong cho người khác có thể bị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự về các tội danh tương ứng.

0,25

c

Bản lĩnh của học sinh giỏi GDCD trước cám dỗ (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Kiên định lập trường: Bản lĩnh từ chối dứt khoát lời mời mọc, lôi kéo; nhận thức rõ tác hại tàn khốc của khí cười làm hủy hoại hệ thần kinh và tương lai của bản thân.

0,25

- Tuyên truyền, giúp đỡ bạn bè: Cung cấp các kiến thức khoa học và hình ảnh cảnh báo y tế xác thực để bạn bè nhận ra hiểm họa khôn lường; vận động các bạn lành mạnh hóa lối sống.

0,25

- Phối hợp lực lượng bảo vệ: Kịp thời báo cho thầy cô giáo, phụ huynh nếu phát hiện các tụ điểm quanh trường có dấu hiệu cung cấp bóng cười, thuốc lá điện tử chứa chất độc hại cho học sinh.

0,25

Câu 10
(2,0 điểm)

a

Ngày 04/10 theo Luật Phòng cháy và chữa cháy (Mức độ Biết):

0,5

- Theo Điều 11 Luật PCCC, ngày 04 tháng 10 hằng năm là: "Ngày toàn dân phòng cháy và chữa cháy".

0,25

- Ý nghĩa: Nâng cao ý thức cảnh giác, tinh thần trách nhiệm của mọi tầng lớp nhân dân đối với công tác PCCC; biểu dương các cá nhân, tập thể tiêu biểu; thúc đẩy phong trào toàn dân tham gia PCCC.

0,25

b

Phân tích quan điểm và trách nhiệm (Mức độ Hiểu):

0,75

- Khẳng định: Quan điểm của nhóm học sinh trên là HOÀN TOÀN SAI LẦM, phiến diện và thiếu ý thức trách nhiệm công dân.

0,25

- Thực tế nguy cơ: Chập cháy có thể xảy ra ở bất cứ đâu kể cả trường học kiên cố (tại phòng thí nghiệm hóa học, phòng tin học nhiều máy tính, bếp ăn bán trú...). Nếu không tập dượt kỹ năng thoát hiểm, khi xảy ra sự cố hoảng loạn sẽ gây thương vong thảm khốc.

0,25

- Căn cứ pháp lý: Luật PCCC quy định PCCC là trách nhiệm của toàn dân, trong đó có giáo viên và học sinh. Học sinh có nghĩa vụ học tập kỹ năng PCCC, tham gia diễn tập nghiêm túc để tự cứu mình và hỗ trợ người khác.

0,25

c

3 ý tưởng/mô hình sáng tạo lan tỏa ý thức PCCC trong trường học (Mức độ Vận dụng):

0,75

- Mô hình 1: Thành lập "Câu lạc bộ Tuyên truyền măng non PCCC và Kỹ năng sống" tổ chức các buổi kịch tương tác, tiểu phẩm sân khấu hóa xử lý tình huống cháy nổ trong giờ sinh hoạt dưới cờ.

0,25

- Mô hình 2: Tổ chức cuộc thi thiết kế "Bản đồ sơ đồ thoát hiểm 3D / Infographic số" dán tại từng lớp học và góc thông tin Đội; thi vẽ tranh cổ động về tác hại của pháo nổ, vũ khí và chất độc hại.

0,25

- Mô hình 3: Tổ chức "Trạm trải nghiệm thực tế": phối hợp với Chi đoàn Công an PCCC địa phương hướng dẫn học sinh thao tác trực tiếp bình cứu hỏa dập bình gas, trải nghiệm dùng dây thoát hiểm hạ chậm và kỹ năng vượt qua đường hầm khói.

0,25

TỔNG ĐIỂM

20,0

Câu 1
(2,5 đ)

a

Khái niệm gia đình theo Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 (0,5 điểm)

0,5

- Gia đình là tập hợp những người gắn bó với nhau do quan hệ hôn nhân, quan hệ huyết thống hoặc quan hệ nuôi dưỡng...

0,25

- ...làm phát sinh các quyền và nghĩa vụ giữa họ với nhau theo quy định của pháp luật (Căn cứ: Khoản 2 Điều 3 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014).

0,25

b

Mối quan hệ biện chứng giữa “Gia đình hạnh phúc” và “Quốc gia thịnh vượng” (1,0 điểm)

1,0

- Gia đình là tế bào của xã hội: Gia đình là cái nôi nuôi dưỡng, chăm sóc, môi trường đầu tiên giáo dục và hình thành nhân cách đạo đức, lối sống của mỗi con người; là nơi duy trì nòi giống và cung cấp nguồn nhân lực có chất lượng cho đất nước.

0,25

- Tác động của gia đình tới quốc gia: Gia đình có hòa thuận, tiến bộ, hạnh phúc thì xã hội mới ổn định, phát triển lành mạnh ("Gia đình tốt thì xã hội mới tốt"). Hạnh phúc gia đình là thước đo và đích đến của sự phồn vinh dân tộc.

0,25

- Tác động của quốc gia tới gia đình: Quốc gia thịnh vượng, kinh tế phát triển, an sinh xã hội bảo đảm và pháp luật hoàn thiện sẽ tạo tiền đề vật chất, môi trường văn minh để bảo vệ và nâng cao chất lượng sống cho từng gia đình.

0,25

- Kết luận: Xây dựng gia đình ấm no, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc là quyền lợi và nghĩa vụ của mỗi cá nhân, gắn liền với công cuộc bảo vệ và kiến thiết đất nước.

0,25

c

04 việc làm cụ thể của học sinh gắn kết gia đình thời kỳ số (1,0 điểm)

1,0

- Chủ động thiết lập "quy tắc giờ cơm không điện thoại / thiết bị thông minh" để cả nhà trò chuyện, chia sẻ công việc sau ngày dài học tập và lao động.

0,25

- Hướng dẫn ông bà, cha mẹ sử dụng các tiện ích công nghệ số văn minh (gọi video kết nối họ hàng xa, tra cứu thông tin y tế, chăm sóc sức khỏe).

0,25

- Tích cực đỡ đần công việc nhà (nấu cơm, dọn dẹp, chăm sóc người thân ốm đau) bằng tinh thần tự giác, không ỷ lại hay đắm chìm vào thế giới ảo.

0,25

- Luôn lắng nghe, kính trọng, lễ phép, tôn trọng lời khuyên bảo của ông bà, cha mẹ; chia sẻ chân thành những khó khăn tuổi dậy thì để tìm tiếng nói chung.

0,25

Câu 2
(2,5 đ)

a

Quyền cơ bản của trẻ em về đời sống riêng tư (0,5 điểm)

0,5

- Quyền được bảo vệ bí mật đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình vì lợi ích tốt nhất của trẻ em (Điều 21 Luật Trẻ em năm 2016).

0,25

- Quyền được pháp luật bảo vệ danh dự, nhân phẩm, uy tín; không ai được tự ý thu thập, sử dụng, phát tán hình ảnh, thư tín cá nhân khi chưa được cho phép.

0,25

b

Ý nghĩa bảo vệ dữ liệu cá nhân và hậu quả xã hội của việc để lộ lọt (1,0 điểm)

1,0

- Ý nghĩa: Dữ liệu cá nhân (ảnh, căn cước, vị trí, học bạ...) là tài sản số gắn liền với nhân thân; bảo vệ dữ liệu là tự bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản, danh dự của bản thân và gia đình trước các mối nguy hiểm mạng.

0,25

- Thể hiện ý thức tuân thủ pháp luật (Luật An ninh mạng, Nghị định 13/2023/NĐ-CP về bảo vệ dữ liệu cá nhân), góp phần xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh.

0,25

- Hậu quả xã hội: Khi dữ liệu bị rò rỉ, tội phạm công nghệ có thể sử dụng công nghệ Deepfake, AI mạo danh để lừa đảo chiếm đoạt tài sản của người thân, thao túng tâm lý.

0,25

- Người bị lộ thông tin đối mặt với nguy cơ bị quấy rối, bôi nhọ danh dự, bạo lực mạng, dẫn đến khủng hoảng tinh thần, trầm cảm; gây bất ổn trật tự an toàn xã hội.

0,25

c

Cách ứng xử văn minh, đúng pháp luật trong tình huống bị bôi nhọ bằng AI (1,0 điểm)

1,0

- Bình tĩnh xử lý ban đầu: Giữ bình tĩnh, không chửi bới, không công kích trả đũa bằng bạo lực ngôn từ trên mạng; chụp màn hình/lưu lại bằng chứng vi phạm.

0,25

- Gặp gỡ, đối thoại trực tiếp: Gặp gỡ bạn đăng ảnh với thái độ nghiêm túc nhưng hòa nhã, giải thích cho bạn hiểu việc tạo ảnh chế và phát tán chưa xin phép là hành vi vi phạm quyền riêng tư và bôi nhọ danh dự người khác.

0,25

- Yêu cầu gỡ bỏ: Yêu cầu bạn gỡ bỏ hình ảnh trên nhóm, đính chính và xin lỗi công khai.

0,25

- Báo cáo người có thẩm quyền: Nếu bạn không hợp tác hoặc sự việc lan rộng, kịp thời báo cáo với giáo viên chủ nhiệm, phụ huynh hoặc Ban giám hiệu nhà trường để có biện pháp can thiệp, xử lý kỷ luật và hỗ trợ tâm lý.

0,25

Câu 3
(2,5 đ)

a

Truyền thống văn hóa dân tộc và biểu hiện lòng tự hào (0,5 điểm)

0,5

- Nêu được 02 truyền thống văn hóa (vd: Tôn sư trọng đạo, Uống nước nhớ nguồn, hiếu học, lễ hội dân gian, nghệ thuật ca múa cổ truyền...).

0,25

- Biểu hiện của lòng tự hào: Tôn trọng, gìn giữ các giá trị di sản; tự tin giới thiệu với mọi người; có hành vi, thái độ trân trọng nguồn cội văn hóa.

0,25

b

Ý nghĩa của việc giữ gìn và phát huy văn hóa truyền thống khi hội nhập (1,0 điểm)

1,0

- Tạo nên bản sắc, cội nguồn sức mạnh: Văn hóa là hồn cốt của dân tộc, là căn cước để khẳng định vị thế và sự khác biệt của Việt Nam trên trường quốc tế; giúp dân tộc "hòa nhập mà không hòa tan".

0,25

- Bồi đắp đời sống tinh thần: Giáo dục thế hệ trẻ về cội nguồn, hình thành nhân cách tốt đẹp, bồi đắp lòng yêu nước và tinh thần tự tôn dân tộc.

0,25

- Động lực phát triển kinh tế: Các giá trị văn hóa, di sản là tài nguyên quý giá để phát triển du lịch, công nghiệp văn hóa, đem lại giá trị vật chất và quảng bá hình ảnh quốc gia.

0,25

- Làm giàu kho tàng văn hóa nhân loại: Đóng góp những giá trị nhân văn độc đáo của Việt Nam vào nền văn minh chung của thế giới.

0,25

c

Giải pháp của học sinh vận dụng công nghệ số quảng bá di sản (1,0 điểm)

1,0

- Sản xuất các video ngắn (Reels, TikTok, YouTube Shorts) giới thiệu lịch sử, nét đẹp của di sản địa phương có phụ đề song ngữ (Việt - Anh).

0,25

- Ứng dụng công nghệ quét mã QR, tham gia chụp ảnh và đóng góp dữ liệu lên bản đồ số du lịch, số hóa thông tin di tích tại địa phương.

0,25

- Viết bài, dịch bài viết quảng bá nét đẹp ẩm thực, trang phục, lễ hội truyền thống để chia sẻ trên các diễn đàn giao lưu quốc tế của học sinh.

0,25

- Có thái độ chuẩn mực trên mạng: Phản bác lại các luận điệu xuyên tạc, bảo vệ hình ảnh đất nước, con người Việt Nam văn minh, thân thiện.

0,25

Câu 4
(2,5 đ)

a

Khái niệm tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng (0,5 điểm)

0,5

- Là việc công dân tự giác, chủ động tham gia vào các công việc chung của xã hội, địa phương, trường lớp...

0,25

- ...nhằm mang lại lợi ích chung cho cộng đồng, giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn và góp phần xây dựng xã hội tiến bộ.

0,25

b

Ý nghĩa của tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái đối với xã hội (1,0 điểm)

1,0

- Về mặt tinh thần: Lan tỏa tình yêu thương, lòng nhân ái, thắt chặt tình làng nghĩa xóm, củng cố sự hòa hợp và đồng thuận xã hội.

0,25

- Về mặt vật chất: Kịp thời hỗ trợ những người yếu thế vượt qua hoạn nạn, giảm bớt gánh nặng an sinh cho Nhà nước, thu hẹp khoảng cách giàu nghèo.

0,25

- Tạo sức mạnh tổng hợp: Giúp toàn dân vượt qua thiên tai, dịch bệnh, khó khăn thử thách, hoàn thành các mục tiêu lớn lao (như xóa nhà tạm, nhà dột nát).

0,25

- Hoàn thiện nhân cách cá nhân: Giúp mỗi người biết sống vị tha, bớt ích kỷ, biết cống hiến và tìm thấy giá trị, ý nghĩa đích thực của cuộc sống.

0,25

c

Bản kế hoạch hành động giúp đỡ học sinh có hoàn cảnh khó khăn (1,0 điểm)

1,0

- Mục tiêu & Đối tượng: Giúp đỡ 03 - 05 bạn học sinh có hoàn cảnh khó khăn trong lớp/trường đủ đồ dùng học tập và phương tiện đến trường trước thềm năm học mới.

0,25

- Hoạt động 1: Phát động phong trào "Nuôi heo đất / Thu gom giấy vụn - Đổi sách vở mới" tại chi đội để gây quỹ hỗ trợ trực tiếp.

0,25

- Hoạt động 2: Thành lập nhóm "Đôi bạn cùng tiến", phân công các bạn học khá/giỏi hỗ trợ phụ đạo kiến thức, chia sẻ tài liệu học tập và động viên tinh thần.

0,25

- Hình thức lan tỏa: Tạo poster truyền thông thông điệp yêu thương trên bảng tin trường học và nhóm zalo lớp để thu hút sự đồng hành của phụ huynh, bạn bè.

0,25

Câu 5
(2,5 đ)

a

Khái niệm và phân biệt cần cù và sáng tạo trong lao động (0,5 điểm)

0,5

- Cần cù: Là sự chăm chỉ, chịu khó, kiên trì, làm việc thường xuyên, không ngại khó khăn gian khổ để hoàn thành nhiệm vụ.

0,25

- Sáng tạo: Là sự say mê tìm tòi, cải tiến, phát hiện cái mới, cách làm mới nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả công việc.

0,25

b

Vì sao thời đại AI học sinh càng cần rèn luyện cần cù gắn với sáng tạo (1,0 điểm)

1,0

- AI không thể thay thế phẩm chất con người: AI có thể tính toán, tổng hợp dữ liệu cực nhanh nhưng không có cảm xúc, tư duy phản biện độc lập, đạo đức và khả năng thích ứng linh hoạt trong thực tế.

0,25

- Cần cù là nền tảng của tri thức: Muốn làm chủ và ra lệnh cho AI (prompts), con người phải có phông kiến thức nền tảng vững vàng; tri thức đó chỉ có được qua quá trình khổ luyện, học hỏi kiên trì, cần mẫn.

0,25

- Sáng tạo tạo ra giá trị khác biệt: Sự sáng tạo giúp con người tận dụng AI như một đòn bẩy để giải quyết các vấn đề phức tạp, tạo ra các giá trị văn hóa, khoa học mang đậm dấu ấn nhân văn mà máy móc không thể làm được.

0,25

- Nếu không cần cù và sáng tạo, con người sẽ bị thụ động, bị đào thải và lệ thuộc hoàn toàn vào công nghệ.

0,25

c

03 biểu hiện ỷ lại công nghệ và giải pháp rèn luyện tự học (1,0 điểm)

1,0

- 03 biểu hiện ỷ lại: (1) Sao chép nguyên văn lời giải từ ChatGPT/AI mà không đọc hiểu bản chất; (2) Dùng ứng dụng chụp ảnh giải toán tự động đối phó bài tập về nhà; (3) Ngại đọc sách, lười ghi chép và thiếu kiên nhẫn khi gặp bài toán khó.

0,5

- Giải pháp rèn luyện (nêu đủ 02 giải pháp): (1) Chỉ sử dụng công nghệ sau khi bản thân đã nỗ lực tự suy nghĩ và dùng AI để kiểm tra, gợi ý phương pháp; (2) Thiết lập kỷ luật cá nhân: tắt thông báo mạng xã hội khi ngồi vào bàn học, cam kết tự làm bài tập bằng tư duy của mình.

0,5

Câu 6
(2,5 đ)

a

Khái niệm tôn trọng sự đa dạng của các dân tộc (0,5 điểm)

0,5

- Là thái độ tôn trọng sự khác biệt về văn hóa, phong tục, tập quán, ngôn ngữ, tín ngưỡng, trang phục... của các dân tộc khác nhau;

0,25

- Luôn bình đẳng, không kỳ thị, phân biệt đối xử và cùng chung tay gìn giữ, phát triển các nét đẹp văn hóa đó.

0,25

b

Đánh giá hành vi xuyên tạc và ý nghĩa của việc tôn trọng văn hóa các dân tộc (1,0 điểm)

1,0

- Đánh giá hành vi: Vi phạm đạo đức (thiếu tôn trọng đồng bào, xúc phạm niềm tự hào dân tộc, vụ lợi cá nhân); vi phạm pháp luật (Hành vi truyền đưa thông tin sai lệch, xúc phạm khối đại đoàn kết dân tộc theo Luật An ninh mạng).

0,25

- Ý nghĩa tôn trọng bản sắc: Việt Nam là quốc gia đa dân tộc; mỗi dân tộc là một sắc màu làm nên bức tranh văn hóa Việt Nam phong phú, giàu bản sắc.

0,25

- Tôn trọng sự đa dạng giúp củng cố niềm tin, sự thấu hiểu và tình cảm anh em gắn bó giữa các dân tộc, xóa bỏ định kiến vùng miền.

0,25

- Là cơ sở đập tan mọi âm mưu chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc của các thế lực thù địch, giữ vững an ninh chính trị và chủ quyền quốc gia.

0,25

c

Các bước ứng xử của học sinh khi gặp nội dung xúc phạm văn hóa trên mạng (1,0 điểm)

1,0

- Bước 1: Tuyệt đối không tương tác (không thả tim, không chia sẻ, không bình luận khiêu khích để tránh đẩy thuật toán phân phối nội dung đó).

0,25

- Bước 2: Sử dụng tính năng "Báo cáo vi phạm" (Report) trên nền tảng với lý do: "Ngôn từ thù ghét / Quấy rối hoặc phân biệt chủng tộc, tôn giáo".

0,25

- Bước 3: Thông báo cho bạn bè, người thân nhận diện nội dung xấu độc để cùng tẩy chay, không tiếp tay lan truyền.

0,25

- Bước 4: Nếu nội dung gây hậu quả nghiêm trọng, báo cho thầy cô hoặc cơ quan chức năng qua các đường dây nóng để xử lý theo luật định.

0,25

Câu 7
(2,5 đ)

a

Phân biệt môi trường tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên (0,5 điểm)

0,5

- Môi trường tự nhiên: Bao gồm các yếu tố tự nhiên vô sinh và sinh sinh (đất, nước, không khí, sinh vật...) tồn tại khách quan, bao quanh và ảnh hưởng trực tiếp đến sự sống con người.

0,25

- Tài nguyên thiên nhiên: Là những của cải vật chất có sẵn trong tự nhiên (khoáng sản, rừng, năng lượng mặt trời, thủy năng...) mà con người có thể khai thác, chế biến, sử dụng phục vụ đời sống và sản xuất.

0,25

b

Trách nhiệm xã hội của công dân với biến đổi khí hậu và tương lai (1,0 điểm)

1,0

- Ý thức trách nhiệm sinh tồn: Biến đổi khí hậu đe dọa an ninh lương thực, thiên tai cực đoan; bảo vệ môi trường là bảo vệ chính mạng sống và sự phát triển bền vững của cộng đồng.

0,25

- Công bằng giữa các thế hệ: Khai thác tài nguyên có chừng mực, thực hành lối sống xanh để giữ gìn môi trường sống nguyên vẹn cho thế hệ con cháu mai sau.

0,25

- Tuân thủ cam kết quốc gia và quốc tế: Mỗi hành động tiết kiệm điện, giảm rác thải của công dân đều đóng góp vào mục tiêu Net Zero của đất nước, nâng cao uy tín quốc gia.

0,25

- Lên án, tố giác các hành vi hủy hoại thiên nhiên, xả thải trộm, tận diệt động vật hoang dã.

0,25

c

04 giải pháp giảm dấu chân carbon và xây dựng trường học xanh (1,0 điểm)

1,0

- Đặt 03 thùng rác phân loại rõ ràng (rác tái chế, rác hữu cơ, rác vô cơ) trong lớp học và nghiêm túc thực hiện phân loại rác tại nguồn.

0,25

- Sử dụng bình nước cá nhân, hộp đựng cơm tái sử dụng; kiên quyết nói "không" với cốc nhựa, ống hút nhựa dùng một lần tại căng tin trường.

0,25

- Tích cực đi bộ, đi xe đạp hoặc sử dụng xe buýt công cộng đến trường; hình thành thói quen tắt đèn, quạt khi ra khỏi phòng học.

0,25

- Trồng và chăm sóc bồn hoa, cây xanh trong khuôn viên trường lớp, tham gia ngày hội "Đổi rác tái chế lấy cây xanh".

0,25

Câu 8
(2,5 đ)

a

Khái niệm hòa bình và 02 biểu hiện lối sống hòa bình (0,5 điểm)

0,5

- Hòa bình: Là tình trạng không có chiến tranh hay xung đột vũ trang; là mối quan hệ hiểu biết, tôn trọng, bình đẳng và hợp tác giữa các quốc gia, dân tộc và con người.

0,25

- 02 biểu hiện trong đời sống: Lắng nghe ý kiến người khác, cư xử nhã nhặn, thân thiện, sẵn sàng tha thứ, giải quyết tranh cãi bằng hòa giải.

0,25

b

Vì sao bảo vệ hòa bình vừa là quyền lợi vừa là trách nhiệm quốc tế (1,0 điểm)

1,0

- Về quyền lợi: Hòa bình là điều kiện tiên quyết để con người được sống trong an toàn, tự do, phát triển kinh tế, giáo dục và mưu cầu hạnh phúc. Chiến tranh chỉ đem lại tang thương, đói nghèo và hủy diệt.

0,25

- Trong thế giới toàn cầu hóa: Mọi quốc gia đều có mối liên hệ mật thiết; bất ổn hay xung đột ở một khu vực sẽ gây khủng hoảng kinh tế, năng lượng, di cư trên toàn thế giới ("thế giới là một mái nhà chung").

0,25

- Về trách nhiệm quốc tế: Mỗi dân tộc, cá nhân có nghĩa vụ tôn trọng chủ quyền, luật pháp quốc tế, đấu tranh chống chủ nghĩa khủng bố, cường quyền và giải quyết tranh chấp bằng biện pháp ngoại giao hòa bình.

0,25

- Việt Nam là quốc gia trải qua nhiều mất mát vì chiến tranh, nên càng thấu hiểu giá trị của hòa bình và luôn là thành viên trách nhiệm gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc.

0,25

c

Kỹ năng kiểm soát cảm xúc và giải quyết bất đồng trong nhóm học tập (1,0 điểm)

1,0

- Kiểm soát cảm xúc: Khi có tranh cãi nảy lửa, hít thở sâu, tạm dừng tranh luận trong vài phút để hạ nhiệt cơn giận, không dùng lời lẽ xúc phạm cái tôi của bạn.

0,25

- Lắng nghe tích cực: Lắng nghe trọn vẹn quan điểm của bạn mà không ngắt lời, đặt mình vào vị trí của bạn để hiểu lý do vì sao bạn đưa ra ý kiến đó.

0,25

- Văn hóa đối thoại dựa trên lẽ phải: Phân tích ưu và nhược điểm của từng phương án trên tinh thần tôn trọng sự thật khách quan, hướng tới mục tiêu chung của bài tập nhóm.

0,25

- Cầu thị và thỏa hiệp: Sẵn sàng tiếp thu ý kiến đúng của bạn, sửa đổi ý kiến chưa hoàn thiện của mình và thống nhất phương án tối ưu bằng sự đồng thuận.

0,25

Câu 9
(2,5 đ)

a

Trách nhiệm pháp lý trong giao dịch trực tuyến và quản lý tài khoản (0,5 điểm)

0,5

- Công dân phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, hợp pháp của thông tin cung cấp; tự bảo mật tài khoản định danh VNeID, tài khoản ngân hàng.

0,25

- Nghiêm cấm hành vi mua bán, cho thuê, cho mượn tài khoản ngân hàng, thông tin cá nhân; nếu tiếp tay cho tội phạm sẽ bị xử lý hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

0,25

b

Bình luận thái độ "thờ ơ, im lặng" dưới góc độ Bảo vệ lẽ phải và Công bằng (1,0 điểm)

1,0

- Khái niệm lẽ phải: Lẽ phải là những điều đúng đắn, phù hợp với đạo lý và lợi ích chung của xã hội. Bảo vệ lẽ phải đòi hỏi phải dũng cảm lên tiếng trước cái sai, cái xấu.

0,25

- Bình luận thái độ thờ ơ: Im lặng trước hành vi vi phạm là biểu hiện của lối sống ích kỷ, thiếu trách nhiệm xã hội, vô cảm trước nguy hiểm của người khác ("thấy đúng không bảo vệ, thấy sai không đấu tranh").

0,25

- Góc độ công bằng, khách quan: Sự im lặng vô tình dung túng, tạo điều kiện cho cái ác, cái sai lấn lướt, đẩy bạn mình vào con đường vi phạm pháp luật và gây thiệt hại cho nhiều nạn nhân khác trong xã hội.

0,25

- Hành vi đúng đắn: Cần phải khách quan nhìn nhận, dũng cảm và khéo léo thông báo cho thầy cô, cha mẹ hoặc cơ quan chức năng để kịp thời ngăn chặn hậu quả.

0,25

c

Thông điệp ngắn và 03 nguyên tắc bảo vệ bản thân trên mạng (1,0 điểm)

1,0

- Thông điệp (dưới 20 từ): Vd: "Tỉnh táo trên mạng - Bảo vệ chính mình - Chung tay an toàn số!" (hoặc thông điệp tương đương mang ý nghĩa giáo dục).

0,25

- Nguyên tắc 1: Bảo mật tuyệt đối: Không chia sẻ mật khẩu, mã OTP, số CCCD, hình ảnh giấy tờ tùy thân cho bất kỳ ai trên mạng.

0,25

- Nguyên tắc 2: Kiểm chứng thông tin: Luôn đặt dấu hỏi nghi vấn trước các lời mời chào "việc nhẹ lương cao", quà tặng miễn phí; chỉ truy cập các trang web chính thống.

0,25

- Nguyên tắc 3: Chia sẻ an toàn: Khi gặp bất kỳ tình huống nghi vấn, bị đe dọa hoặc tống tiền trực tuyến, phải dừng ngay giao dịch và tâm sự với cha mẹ, thầy cô để được trợ giúp.

0,25

Câu 10
(2,5 đ)

a

Khái niệm người sống có lý tưởng (0,5 điểm)

0,5

- Người sống có lý tưởng là người luôn xác định cho mình mục đích sống cao đẹp...

0,25

- ...biết phấn đấu không mệt mỏi để thực hiện mục đích đó nhằm mang lại lợi ích cho bản thân, gia đình, quê hương và đất nước.

0,25

b

Mối quan hệ giữa mục tiêu cá nhân và lý tưởng cống hiến; tác hại sống thiếu lý tưởng (1,0 điểm)

1,0

- Mối quan hệ biện chứng: Mục tiêu cá nhân là các bậc thang, cột mốc cụ thể trong từng giai đoạn; lý tưởng sống là ngọn hải đăng soi sáng và định hướng cho các mục tiêu cá nhân không đi lệch khỏi các giá trị chân - thiện - mỹ.

0,25

- Khi mục tiêu cá nhân gắn liền với lý tưởng phụng sự đất nước, hành động của cá nhân sẽ tạo ra giá trị to lớn cho xã hội, đồng thời khẳng định được giá trị đích thực của bản thân.

0,25

- Tác hại khi sống không lý tưởng, không mục tiêu: Người trẻ sẽ rơi vào lối sống buông thả, thực dụng, lười biếng, dễ bị lôi kéo vào các tệ nạn xã hội và cạm bẫy ảo.

0,25

- Bản thân mất phương hướng khi gặp thất bại; xã hội mất đi nguồn lực trẻ năng động, kìm hãm sự phát triển của quốc gia.

0,25

c

Xây dựng Bản đồ mục tiêu cá nhân của học sinh trong kỷ nguyên mới (1,0 điểm)

1,0

- Mục tiêu đạo đức: Rèn luyện tính trung thực trong học tập, lòng hiếu thảo với cha mẹ, tinh thần tương thân tương ái, kỷ luật cá nhân và lối sống khoan dung, nhân ái.

0,25

- Mục tiêu học vấn: Đạt danh hiệu học sinh giỏi/học sinh xuất sắc; thi đỗ vào trường THPT chuyên/chất lượng cao; trau dồi khả năng ngoại ngữ (tiếng Anh) để tự tin hội nhập.

0,25

- Mục tiêu kỹ năng số: Thành thạo các phần mềm tin học văn phòng; biết ứng dụng AI đúng chuẩn mực đạo đức vào tự học; có kỹ năng an toàn thông tin và văn hóa ứng xử trên mạng.

0,25

- Kế hoạch hành động cụ thể: Lập thời gian biểu mỗi ngày (dành 2 giờ tự học, 30 phút đọc sách, 30 phút tập thể dục); tham gia ít nhất 01 hoạt động tình nguyện vì cộng đồng trong năm.

0,25

TỔNG ĐIỂM

25,0