Ma trận – đặc tả và 2 đề giữa học kì I Tin học 7

UBND XÃ NGUYÊN GIÁP

TRƯỜNG THCS NGUYÊN GIÁP

Bản đặc tả – Ma trận

KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ GIỮA HỌC KÌ I

Năm học: 2026 – 2027

Môn: Tin học – Lớp 7

Thời gian làm bài: 45 phút (không kể thời gian phát đề)

I. BẢN ĐẶC TẢ

Hình thức: 100% tự luận.
Số câu: 4 câu; mỗi câu có 1 lệnh hỏi.
Thang điểm: 10,0 điểm.
Tỉ lệ mức độ nhận thức: Biết 40%; Hiểu 30%; Vận dụng 30%.
Bản đặc tả và ma trận dưới đây áp dụng chung cho Đề 1 và Đề 2.

Chủ đề	Nội dung kiến thức	Yêu cầu cần đạt	Phân bố câu hỏi
Máy tính và cộng đồng	Sơ lược về các thành phần của máy tính và an toàn thiết bị	Biết: Nhận biết được các thiết bị vào, thiết bị ra và chức năng của chúng. Hiểu: Nêu được ví dụ về thao tác không đúng cách gây lỗi cho thiết bị và hệ thống xử lí thông tin. Vận dụng: Thực hiện đúng các quy tắc bảo đảm an toàn cho thiết bị.	Câu 1: Biết, 2,5 điểm
Máy tính và cộng đồng	Hệ điều hành, phần mềm ứng dụng và bảo vệ dữ liệu	Biết: Biết chương trình cũng là dữ liệu có thể lưu trữ trong máy tính; nêu tên phần mềm ứng dụng; nêu biện pháp bảo vệ máy tính, tài khoản và dữ liệu cá nhân. Hiểu: Giải thích được chức năng điều khiển của hệ điều hành; phân biệt hệ điều hành với phần mềm ứng dụng. Vận dụng: Sử dụng thiết bị lưu trữ để sao lưu thư mục.	Câu 2: Biết, 1,5 điểm. Câu 3: Hiểu, 3,0 điểm.
Tổ chức lưu trữ, tìm kiếm và trao đổi thông tin	Mạng xã hội và một số kênh trao đổi thông tin thông dụng trên Internet	Biết: Nhận biết một số mạng xã hội; nêu tên kênh trao đổi thông tin, thông tin trao đổi chính và chức năng cơ bản của mạng xã hội. Hiểu: Nêu ví dụ về hậu quả của việc sử dụng thông tin vào mục đích sai trái. Vận dụng: Biết cách sử dụng mạng xã hội an toàn.	Câu 4: Vận dụng, 3,0 điểm.

II. MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA

Chủ đề	Nội dung/đơn vị kiến thức	Biết	Hiểu	Vận dụng	Tổng điểm
Máy tính và cộng đồng	Sơ lược về các thành phần của máy tính và an toàn thiết bị	Câu 1 2,5 điểm			2,5
Máy tính và cộng đồng	Hệ điều hành, phần mềm ứng dụng và bảo vệ dữ liệu	Câu 2 1,5 điểm	Câu 3 3,0 điểm		4,5
Tổ chức lưu trữ, tìm kiếm và trao đổi thông tin	Mạng xã hội và các kênh trao đổi thông tin			Câu 4 3,0 điểm	3,0
Số câu/lệnh hỏi		2	1	1	4
Tổng điểm		4,0	3,0	3,0	10,0
Tỉ lệ		40%	30%	30%	100%

UBND XÃ NGUYÊN GIÁP

TRƯỜNG THCS NGUYÊN GIÁP

Đề 1

ĐỀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ GIỮA HỌC KÌ I

Năm học: 2026 – 2027

Môn: Tin học – Lớp 7

Thời gian làm bài: 45 phút (không kể thời gian phát đề)

Họ và tên: ............................................................ Lớp: .................... Điểm: ....................

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

Học sinh làm bài trực tiếp vào các dòng trống dưới mỗi câu.

Câu 1 (2,5 điểm). Em hãy phân loại các thiết bị sau thành hai nhóm thiết bị vào và thiết bị ra: bàn phím, chuột, máy quét, màn hình, loa.

Câu 2 (1,5 điểm). Em hãy nêu ba biện pháp bảo vệ dữ liệu cá nhân trên máy tính.

Câu 3 (3,0 điểm). Máy tính của Lan có hệ điều hành Windows và phần mềm soạn thảo văn bản Word. Em hãy giải thích sự khác nhau về chức năng của hai phần mềm này.

................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................
................................................................................................................................

Câu 4 (3,0 điểm). Khi sử dụng mạng xã hội, Minh nhận được tin nhắn từ một người lạ: “Bạn đã trúng thưởng một chiếc điện thoại. Hãy gửi mật khẩu tài khoản và mã xác thực để nhận quà”. Em hãy trình bày cách xử lí an toàn nếu ở trong tình huống của Minh.

--------- HẾT ---------

Học sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

UBND XÃ NGUYÊN GIÁP

TRƯỜNG THCS NGUYÊN GIÁP

Đề 2

ĐỀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ GIỮA HỌC KÌ I

Năm học: 2026 – 2027

Môn: Tin học – Lớp 7

Thời gian làm bài: 45 phút (không kể thời gian phát đề)

Họ và tên: ............................................................ Lớp: .................... Điểm: ....................

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

Học sinh làm bài trực tiếp vào các dòng trống dưới mỗi câu.

Câu 1 (2,5 điểm). Em hãy nêu chức năng của từng thiết bị sau: bàn phím, chuột, micro, màn hình, máy in.

Câu 2 (1,5 điểm). Em hãy kể tên ba phần mềm ứng dụng mà em biết.

Câu 3 (3,0 điểm). Bạn Nam cho rằng: “Phần mềm vẽ Paint có thể thay thế hệ điều hành vì cả hai đều là phần mềm”. Em hãy giải thích vì sao ý kiến của Nam chưa đúng.

Câu 4 (3,0 điểm). Trong nhóm trao đổi học tập trên mạng xã hội, một bạn đăng ảnh của Hoa kèm lời chế giễu và rủ mọi người chia sẻ. Hoa rất buồn và nhờ em giúp đỡ. Em hãy trình bày cách ứng xử phù hợp để bảo vệ Hoa và sử dụng mạng xã hội an toàn trong tình huống này.

--------- HẾT ---------

Học sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

UBND XÃ NGUYÊN GIÁP

TRƯỜNG THCS NGUYÊN GIÁP

Hướng dẫn chấm

HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I

Năm học: 2026 – 2027

Môn: Tin học – Lớp 7

HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ THANG ĐIỂM

A. HƯỚNG DẪN CHUNG

- Nội dung chấm bám sát bản đặc tả và ma trận đã ban hành: Câu 1, Câu 2 ở mức Biết; Câu 3 ở mức Hiểu; Câu 4 ở mức Vận dụng.
- Mỗi đề gồm 4 câu, thang điểm 10,0: Câu 1 – 2,5 điểm; Câu 2 – 1,5 điểm; Câu 3 – 3,0 điểm; Câu 4 – 3,0 điểm.
- Học sinh diễn đạt theo cách khác nhưng đúng nội dung vẫn cho điểm tối đa của ý đó.
- Điểm toàn bài là tổng điểm các câu, không làm tròn; ghi điểm bằng số thập phân dùng dấu phẩy (0,5; 1,0; 2,5).
- Câu 4 là câu vận dụng tình huống: chấm theo các ý cần đạt, không yêu cầu học sinh trình bày đúng nguyên văn.

B. ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM

ĐỀ 1

Câu	Nội dung cần đạt	Điểm
Câu 1 (2,5 điểm)	Phân loại các thiết bị vào, thiết bị ra (mức Biết)	2,5
	- Thiết bị vào: bàn phím, chuột, máy quét (mỗi thiết bị xếp đúng 0,5)	1,5
	- Thiết bị ra: màn hình, loa (mỗi thiết bị xếp đúng 0,5)	1,0
Câu 2 (1,5 điểm)	Nêu ba biện pháp bảo vệ dữ liệu cá nhân trên máy tính (mức Biết)	1,5
	- Đặt mật khẩu mạnh cho máy tính, tài khoản và không chia sẻ mật khẩu cho người khác	0,5
	- Đăng xuất tài khoản khi hết phiên làm việc; không lưu mật khẩu trên máy dùng chung	0,5
	- Sao lưu dữ liệu ra thiết bị lưu trữ ngoài; cài và cập nhật phần mềm diệt virus; không mở tệp đính kèm, đường dẫn lạ (nêu được một trong các biện pháp này)	0,5
Câu 3 (3,0 điểm)	Giải thích sự khác nhau về chức năng của hệ điều hành Windows và phần mềm Word (mức Hiểu)	3,0
	- Windows là hệ điều hành (phần mềm hệ thống): điều khiển và quản lí phần cứng, quản lí tệp và thư mục của máy tính	1,0
	- Windows tạo môi trường để các phần mềm ứng dụng được cài đặt và chạy	0,5
	- Word là phần mềm ứng dụng: chỉ phục vụ một công việc cụ thể là soạn thảo văn bản, phải cài trên hệ điều hành mới chạy được	1,0
	- Kết luận: hai phần mềm khác nhau về vai trò, chức năng; Word không thể thay thế hệ điều hành	0,5
Câu 4 (3,0 điểm)	Xử lí an toàn tin nhắn lừa đảo "trúng thưởng" trên mạng xã hội (mức Vận dụng)	3,0
	- Tuyệt đối không cung cấp mật khẩu tài khoản, mã xác thực cho bất kì ai, kể cả người tự xưng là nhân viên nhà mạng	1,0
	- Không bấm vào đường dẫn, không trả lời tin nhắn; nhận ra dấu hiệu lừa đảo (trúng thưởng khi chưa tham gia, đòi thông tin bảo mật)	0,75
	- Chặn và báo cáo tài khoản người gửi với mạng xã hội	0,5
	- Thông báo cho bố mẹ, thầy cô và cảnh báo bạn bè để cùng phòng tránh	0,75
TỔNG ĐIỂM		10,0

ĐỀ 2

Câu	Nội dung cần đạt	Điểm
Câu 1 (2,5 điểm)	Nêu chức năng của từng thiết bị (mức Biết)	2,5
	- Bàn phím: nhập chữ, số, kí hiệu vào máy tính (thiết bị vào)	0,5
	- Chuột: di chuyển con trỏ, chọn đối tượng, ra lệnh cho máy tính (thiết bị vào)	0,5
	- Micro: thu nhận âm thanh đưa vào máy tính (thiết bị vào)	0,5
	- Màn hình: hiển thị kết quả xử lí thông tin (thiết bị ra)	0,5
	- Máy in: in văn bản, hình ảnh ra giấy (thiết bị ra)	0,5
Câu 2 (1,5 điểm)	Kể tên ba phần mềm ứng dụng (mức Biết)	1,5
Câu 2 (1,5 điểm)	- Kể đúng mỗi tên phần mềm ứng dụng (ví dụ: Word, Paint, Excel, trình duyệt Chrome, phần mềm luyện gõ phím, Zalo…)	0,5
Câu 3 (3,0 điểm)	Giải thích vì sao ý kiến "Paint thay thế được hệ điều hành" là chưa đúng (mức Hiểu)	3,0
	- Paint là phần mềm ứng dụng: chỉ dùng để vẽ, giải quyết một công việc cụ thể của người dùng	1,0
	- Hệ điều hành là phần mềm hệ thống: điều khiển phần cứng, quản lí tệp và thư mục, tạo môi trường cho các phần mềm ứng dụng hoạt động	1,0
	- Paint phải được cài trên một hệ điều hành mới chạy được; không có hệ điều hành thì máy tính không hoạt động	0,5
	- Kết luận: ý kiến của Nam chưa đúng vì hai phần mềm khác nhau về chức năng và vai trò	0,5
Câu 4 (3,0 điểm)	Ứng xử phù hợp để bảo vệ Hoa và sử dụng mạng xã hội an toàn (mức Vận dụng)	3,0
	- Khuyên bạn gỡ ảnh và lời chế giễu, xin lỗi Hoa; không hùa theo, không chia sẻ, không bình luận tiêu cực	1,0
	- Động viên, an ủi Hoa để Hoa không buồn và không làm theo những lời khiêu khích	0,75
	- Báo cho thầy cô, bố mẹ để có biện pháp xử lí kịp thời	0,75
	- Dùng chức năng báo cáo bài đăng vi phạm; điều chỉnh quyền riêng tư; không đưa thông tin, hình ảnh của người khác lên mạng khi chưa được đồng ý	0,5
TỔNG ĐIỂM		10,0

Lưu ý khi chấm: Chỉ cho điểm tối đa khi học sinh trả lời đúng nội dung và đúng yêu cầu mức độ nhận thức của câu. Với câu vận dụng (Câu 4), khuyến khích học sinh nêu được cách xử lí phù hợp với thực tế; không trừ điểm nếu học sinh trình bày thêm biện pháp đúng khác ngoài đáp án.

UBND XÃ NGUYÊN GIÁP

TRƯỜNG THCS NGUYÊN GIÁP

Đề 3

ĐỀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ GIỮA HỌC KÌ I

Năm học: 2026 – 2027

Môn: Tin học – Lớp 7

Thời gian làm bài: 45 phút (không kể thời gian phát đề)

Họ và tên: ............................................................ Lớp: .................... Điểm: ....................

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

Học sinh làm bài trực tiếp vào các dòng trống dưới mỗi câu.

Câu 1 (2,5 điểm). Cho các thiết bị sau: bàn phím, máy quét, màn hình cảm ứng, loa, máy chiếu. Em hãy phân loại các thiết bị trên thành thiết bị vào và thiết bị ra (lưu ý có thiết bị vừa là thiết bị vào vừa là thiết bị ra).

Câu 2 (1,5 điểm). Em hãy kể tên ba phần mềm ứng dụng mà em đã sử dụng và nêu công dụng của mỗi phần mềm.

Câu 3 (3,0 điểm). Tên tệp trên máy tính thường có phần mở rộng như .docx, .pptx, .jpg. Em hãy cho biết phần mở rộng của tên tệp giúp em điều gì và giải thích vì sao mỗi loại tệp trên cần một phần mềm phù hợp để mở.

Câu 4 (3,0 điểm). Trong một trò chơi trực tuyến, Nam làm quen với một người bạn mới. Người này rủ Nam ra công viên gặp mặt và xin số điện thoại, địa chỉ nhà của Nam để "gửi quà". Nếu là Nam, em sẽ xử lí như thế nào cho an toàn?

--------- HẾT ---------

Học sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

UBND XÃ NGUYÊN GIÁP

TRƯỜNG THCS NGUYÊN GIÁP

Đề 4

ĐỀ KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ GIỮA HỌC KÌ I

Năm học: 2026 – 2027

Môn: Tin học – Lớp 7

Thời gian làm bài: 45 phút (không kể thời gian phát đề)

Họ và tên: ............................................................ Lớp: .................... Điểm: ....................

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

Học sinh làm bài trực tiếp vào các dòng trống dưới mỗi câu.

Câu 1 (2,5 điểm). Em hãy nêu chức năng của các thiết bị sau: máy quét, webcam, màn hình cảm ứng, tai nghe, máy chiếu.

Câu 2 (1,5 điểm). Phần mềm máy tính được chia thành mấy loại? Em hãy kể tên một phần mềm hệ thống và hai phần mềm ứng dụng có trên máy tính mà em biết.

Câu 3 (3,0 điểm). Em hãy giải thích vì sao nói hệ điều hành là phần mềm hệ thống quan trọng nhất của máy tính. Nêu hai việc em cần làm để bảo vệ dữ liệu khi sử dụng chung máy tính ở phòng máy của trường.

Câu 4 (3,0 điểm). Trong nhóm lớp trên mạng xã hội, một bạn đăng bài với nội dung "Uống loại nước này mỗi ngày sẽ khỏi mọi bệnh" kèm lời nhắn "chia sẻ ngay cho mọi người". Nhiều bạn đã bấm chia sẻ. Nếu có mặt trong nhóm đó, em sẽ xử lí như thế nào?

--------- HẾT ---------

Học sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ 3 VÀ ĐỀ 4

A. HƯỚNG DẪN CHUNG

B. ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM

ĐỀ 3

Câu	Nội dung cần đạt	Điểm
Câu 1 (2,5 điểm)	Phân loại thiết bị vào, thiết bị ra (mức Biết)	2,5
	- Thiết bị vào: bàn phím, máy quét (mỗi thiết bị xếp đúng 0,5)	1,0
	- Thiết bị ra: loa, máy chiếu (mỗi thiết bị xếp đúng 0,5)	1,0
	- Màn hình cảm ứng: vừa là thiết bị vào (nhận thao tác chạm) vừa là thiết bị ra (hiển thị kết quả)	0,5
Câu 2 (1,5 điểm)	Kể tên ba phần mềm ứng dụng và nêu công dụng (mức Biết)	1,5
Câu 2 (1,5 điểm)	- Kể đúng tên và nêu đúng công dụng của mỗi phần mềm ứng dụng (ví dụ: Word – soạn thảo văn bản; Paint – vẽ hình; trình duyệt Chrome – truy cập Internet; PowerPoint – trình chiếu; Excel – tính toán, lập bảng; phần mềm luyện gõ phím – luyện gõ bàn phím)	0,5 × 3
Câu 3 (3,0 điểm)	Phần mở rộng của tên tệp và phần mềm dùng để mở tệp (mức Hiểu)	3,0
	- Phần mở rộng của tên tệp giúp nhận biết loại tệp, từ đó biết được phần mềm nào có thể mở và xử lí tệp đó	1,0
	- Tệp .docx là tệp văn bản, cần phần mềm soạn thảo văn bản (Word) để mở	0,5
	- Tệp .pptx là tệp trình chiếu, cần phần mềm trình chiếu (PowerPoint) để mở	0,5
	- Tệp .jpg là tệp ảnh, cần phần mềm xem ảnh để mở	0,5
	- Kết luận: mỗi loại tệp chỉ được xử lí bởi phần mềm ứng dụng phù hợp; hệ điều hành dựa vào phần mở rộng để chọn phần mềm mở tệp	0,5
Câu 4 (3,0 điểm)	Xử lí an toàn khi người lạ trên mạng rủ gặp mặt, xin thông tin cá nhân (mức Vận dụng)	3,0
	- Không đồng ý gặp mặt; tuyệt đối không cung cấp số điện thoại, địa chỉ nhà, tên trường, lớp cho người lạ trên mạng	1,0
	- Không tin vào lời hứa "gửi quà", nhận ra dấu hiệu nguy hiểm của việc làm quen, hẹn gặp người lạ qua mạng	0,75
	- Chặn và báo cáo tài khoản người gửi; lưu lại bằng chứng (ảnh chụp tin nhắn)	0,5
	- Kể ngay cho bố mẹ, thầy cô để được giúp đỡ; nhờ người lớn can thiệp nếu bị đe dọa	0,75
TỔNG ĐIỂM		10,0

ĐỀ 4

Câu	Nội dung cần đạt	Điểm
Câu 1 (2,5 điểm)	Nêu chức năng của các thiết bị (mức Biết)	2,5
	- Máy quét: đưa văn bản, hình ảnh trên giấy vào máy tính (thiết bị vào)	0,5
	- Webcam: thu nhận hình ảnh, video đưa vào máy tính (thiết bị vào)	0,5
	- Màn hình cảm ứng: hiển thị kết quả và nhận thao tác chạm của người dùng (vừa vào vừa ra)	0,5
	- Tai nghe: phát âm thanh ra cho người dùng nghe (thiết bị ra)	0,5
	- Máy chiếu: chiếu hình ảnh, văn bản lên màn chiếu (thiết bị ra)	0,5
Câu 2 (1,5 điểm)	Phân loại phần mềm máy tính (mức Biết)	1,5
	- Phần mềm máy tính chia thành hai loại: phần mềm hệ thống và phần mềm ứng dụng	0,5
	- Kể đúng một phần mềm hệ thống (ví dụ: Windows, Linux, Android, iOS)	0,5
	- Kể đúng hai phần mềm ứng dụng (ví dụ: Word, Paint, Excel, PowerPoint, trình duyệt Chrome)	0,5
Câu 3 (3,0 điểm)	Vai trò của hệ điều hành và bảo vệ dữ liệu khi dùng chung máy tính (mức Hiểu)	3,0
	- Hệ điều hành là phần mềm hệ thống, được cài đặt đầu tiên và điều khiển mọi hoạt động của máy tính	1,0
	- Hệ điều hành quản lí phần cứng (thiết bị vào, ra, bộ nhớ), quản lí tệp và thư mục, tạo môi trường cho các phần mềm ứng dụng hoạt động	1,0
	- Không có hệ điều hành thì máy tính không hoạt động, phần mềm ứng dụng không chạy được	0,5
	- Nêu được hai việc bảo vệ dữ liệu khi dùng chung máy: đăng xuất tài khoản khi làm việc xong; không lưu mật khẩu trên máy dùng chung; sao lưu dữ liệu ra thiết bị lưu trữ ngoài; không mở tệp lạ (nêu đúng hai việc)	0,5
Câu 4 (3,0 điểm)	Xử lí thông tin chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội (mức Vận dụng)	3,0
	- Không bấm chia sẻ, không bình luận hùa theo, không lan truyền thông tin chưa kiểm chứng	1,0
	- Kiểm chứng thông tin bằng nguồn chính thống: trang thông tin của cơ quan y tế, báo uy tín, hỏi thầy cô và bố mẹ	1,0
	- Nhắc các bạn đã chia sẻ gỡ bài và giải thích tác hại của việc lan truyền tin sai sự thật	0,5
	- Dùng chức năng báo cáo bài đăng vi phạm; chỉ chia sẻ thông tin đã được kiểm chứng	0,5
TỔNG ĐIỂM		10,0

Lưu ý khi chấm: Chỉ cho điểm tối đa khi học sinh trả lời đúng nội dung và đúng yêu cầu mức độ nhận thức của câu. Với câu vận dụng (Câu 4), khuyến khích học sinh nêu cách xử lí phù hợp với thực tế; không trừ điểm nếu học sinh trình bày thêm biện pháp đúng khác ngoài đáp án.

I. BẢN ĐẶC TẢ

II. MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ THANG ĐIỂM

A. HƯỚNG DẪN CHUNG

B. ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM

ĐỀ 1

ĐỀ 2

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

PHẦN TỰ LUẬN (10,0 điểm)

HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ 3 VÀ ĐỀ 4

A. HƯỚNG DẪN CHUNG

B. ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM

ĐỀ 3

ĐỀ 4

Đề cùng môn Tin học, lớp 7