SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI
TRƯỜNG THPT MINH PHÚ
Đề chính thức
ĐỀ KIỂM TRA ĐỊNH KỲ NĂM HỌC 2026 – 2027
Môn: Giáo dục địa phương – Lớp 10
Thời gian làm bài: 45 phút (không kể thời gian phát đề)
PHẦN I. TRẮC NGHIỆM NHIỀU LỰA CHỌN (5,0 điểm)
Thí sinh trả lời từ Câu 1 đến Câu 10. Mỗi câu chọn một phương án đúng. Mỗi câu trả lời đúng được 0,5 điểm.
Câu 1. Thành phố Hà Nội thuộc vùng kinh tế – xã hội nào sau đây của nước ta?
A. Trung du và miền núi Bắc Bộ.
B. Đồng bằng sông Hồng.
C. Bắc Trung Bộ.
D. Tây Nguyên.
Câu 2. Phần lớn diện tích tự nhiên của thành phố Hà Nội thuộc dạng địa hình nào sau đây?
A. Đồng bằng.
B. Núi cao hiểm trở.
C. Cao nguyên.
D. Đồi cát ven biển.
Câu 3. Hệ thống sông nào sau đây có vai trò quan trọng trong việc bồi đắp phù sa cho vùng đồng bằng Hà Nội?
A. Sông Hương.
B. Sông Tiền.
C. Sông Hồng.
D. Sông Đồng Nai.
Câu 4. Dãy núi nào sau đây nằm ở phía tây thành phố Hà Nội?
A. Hoàng Liên Sơn.
B. Bạch Mã.
C. Ngọc Linh.
D. Ba Vì.
Câu 5. Đất phù sa ở vùng đồng bằng Hà Nội tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh tế nào sau đây?
A. Trồng lúa, rau màu và hoa cây cảnh.
B. Khai thác dầu khí ở thềm lục địa.
C. Đánh bắt hải sản trên biển.
D. Sản xuất muối từ nước biển.
Câu 6. Di chỉ khảo cổ học nào sau đây nằm trên địa bàn Hà Nội và có dấu tích thuộc văn hóa Đông Sơn?
A. Óc Eo.
B. Vườn Chuối.
C. Lung Leng.
D. Sa Huỳnh.
Câu 7. Khu di tích Cổ Loa gắn liền với sự kiện lịch sử nào sau đây?
A. Vua Hùng định đô và thành lập nhà nước Văn Lang.
B. Lý Bí lập nên nhà nước Vạn Xuân.
C. An Dương Vương xây dựng kinh đô nước Âu Lạc.
D. Đinh Bộ Lĩnh định đô nước Đại Cồ Việt.
Câu 8. Cuộc khởi nghĩa chống ách đô hộ của nhà Đông Hán bùng nổ vào năm 40 do ai lãnh đạo?
A. Triệu Thị Trinh.
B. Lý Bí.
C. Phùng Hưng.
D. Trưng Trắc và Trưng Nhị.
Câu 9. Năm 1010, vị vua nào ban Chiếu dời đô, quyết định chuyển kinh đô từ Hoa Lư về Đại La?
A. Lý Thái Tổ.
B. Đinh Tiên Hoàng.
C. Trần Nhân Tông.
D. Quang Trung.
Câu 10. Di sản nào ở Hà Nội được UNESCO ghi danh là Di sản Thế giới năm 2010?
A. Văn Miếu – Quốc Tử Giám.
B. Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long – Hà Nội.
C. Khu di tích Cổ Loa.
D. Chùa Một Cột.
PHẦN II. TRẮC NGHIỆM ĐÚNG/SAI (2,0 điểm)
Thí sinh xác định mỗi ý a), b), c), d) là Đúng hoặc Sai. Mỗi ý trả lời đúng được 0,5 điểm.
Câu 1. Đọc thông tin sau:
Năm 1010, vua Lý Thái Tổ quyết định dời đô từ Hoa Lư về thành Đại La. Trong Chiếu dời đô, nhà vua đánh giá Đại La có vị trí thuận lợi, địa thế rộng, bằng phẳng, cao ráo và phù hợp để xây dựng kinh đô lâu dài.
a) Theo thông tin trên, Đại La có địa thế rộng, bằng phẳng và cao ráo.
b) Việc lựa chọn Đại La thể hiện tầm nhìn về một nơi đặt kinh đô lâu dài.
c) Theo thông tin trên, Đại La là vùng đất trũng thấp, không phù hợp để xây dựng kinh đô.
d) Năm 1010, vua Lý Thái Tổ dời đô từ Đại La về Hoa Lư.
PHẦN III. TỰ LUẬN (3,0 điểm)
Câu 1 (3,0 điểm). Hà Nội có nhiều di tích lịch sử – văn hóa phản ánh quá trình hình thành và phát triển của Thủ đô.
a) (1,5 điểm) Hãy lựa chọn 3 di tích lịch sử – văn hóa tiêu biểu trên địa bàn Hà Nội và nêu giá trị lịch sử hoặc văn hóa của mỗi di tích.
b) (1,5 điểm) Với vai trò là học sinh THPT, em hãy đề xuất ít nhất 3 hành động cụ thể, thiết thực để góp phần bảo tồn, phát huy và quảng bá giá trị di sản văn hóa Hà Nội.
--------- HẾT ---------
Họ và tên thí sinh: ................................................ Số báo danh: ........................
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI
TRƯỜNG THPT MINH PHÚ
Hướng dẫn chấm chính thức
BÀI KIỂM TRA ĐỊNH KỲ NĂM HỌC 2026 – 2027
Môn: Giáo dục địa phương – Lớp 10
HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ THANG ĐIỂM
A. HƯỚNG DẪN CHUNG
- Chấm bài khách quan, căn cứ vào yêu cầu của đề và thang điểm.
- Chấp nhận cách diễn đạt khác đáp án nếu chính xác, phù hợp với yêu cầu câu hỏi.
B. ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM
I. TRẮC NGHIỆM NHIỀU LỰA CHỌN (5,0 điểm)
Mỗi câu trả lời đúng được 0,5 điểm.
Câu | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Đáp án | B | A | C | D | A | B | C | D | A | B |
Giải thích ngắn:
1) Hà Nội thuộc vùng Đồng bằng sông Hồng.
2) Địa hình Hà Nội chủ yếu là đồng bằng.
3) Hệ thống sông Hồng có vai trò quan trọng trong bồi đắp phù sa.
4) Dãy Ba Vì nằm ở phía tây Hà Nội.
5) Đất phù sa thuận lợi cho trồng lúa, rau màu và hoa cây cảnh.
6) Vườn Chuối là di chỉ khảo cổ ở Hà Nội, có dấu tích thuộc văn hóa Đông Sơn.
7) Cổ Loa gắn với kinh đô nước Âu Lạc thời An Dương Vương.
8) Hai Bà Trưng lãnh đạo cuộc khởi nghĩa năm 40.
9) Lý Thái Tổ quyết định dời đô từ Hoa Lư về Đại La năm 1010.
10) Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long – Hà Nội được UNESCO ghi danh năm 2010.
II. TRẮC NGHIỆM ĐÚNG/SAI (2,0 điểm)
Mỗi ý trả lời đúng được 0,5 điểm; không áp dụng cách tính điểm bậc thang.
Câu | 1a | 1b | 1c | 1d |
|---|---|---|---|---|
Đáp án | Đ | Đ | S | S |
Giải thích: Ý a đúng theo thông tin về địa thế; ý b đúng vì Đại La được chọn làm kinh đô lâu dài. Ý c sai vì thông tin nêu Đại La cao ráo, phù hợp xây dựng kinh đô. Ý d sai vì hướng dời đô là từ Hoa Lư về Đại La.
III. TỰ LUẬN (3,0 điểm)
Câu | Nội dung cần đạt | Điểm |
|---|---|---|
Câu 1a | Nêu đúng tên và giá trị lịch sử hoặc văn hóa của một di tích tiêu biểu ở Hà Nội. | 0,5 |
Nêu đúng tên và giá trị của di tích tiêu biểu thứ hai. | 0,5 | |
Nêu đúng tên và giá trị của di tích tiêu biểu thứ ba. | 0,5 | |
Gợi ý: Hoàng thành Thăng Long gắn với lịch sử kinh đô Thăng Long; Văn Miếu – Quốc Tử Giám gắn với truyền thống giáo dục, khoa cử; Cổ Loa gắn với nhà nước Âu Lạc và An Dương Vương. Chấp nhận các di tích khác nếu phù hợp và nêu đúng giá trị. | ||
Câu 1b | Đề xuất được một hành động cụ thể, thiết thực, phù hợp với học sinh. | 0,5 |
Đề xuất được hành động cụ thể, thiết thực thứ hai, không trùng ý. | 0,5 | |
Đề xuất được hành động cụ thể, thiết thực thứ ba, không trùng ý. | 0,5 | |
Gợi ý: Giữ vệ sinh, không xâm hại di tích; tìm hiểu lịch sử di sản; viết bài hoặc làm video giới thiệu di sản bằng tiếng Việt hoặc ngoại ngữ. Chấp nhận các hành động phù hợp khác. | ||
TỔNG ĐIỂM | Toàn bài | 10,0 |
MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA
Mỗi câu nhiều lựa chọn và mỗi ý đúng/sai được 0,5 điểm; câu tự luận gồm hai ý, mỗi ý 1,5 điểm. Mức độ được tính theo từng đơn vị cho điểm.
Chủ đề | Nội dung | Biết | Hiểu | Vận dụng | Tổng điểm |
|---|---|---|---|---|---|
Địa lí Hà Nội | Vị trí, địa hình, sông ngòi; ý nghĩa của đất phù sa | Phần I: Câu 1, 2, 3, 4 — 2,0 điểm | Phần I: Câu 5 — 0,5 điểm | 2,5 | |
Lịch sử và di sản Hà Nội | Di chỉ, sự kiện lịch sử và di sản tiêu biểu | Phần I: Câu 6, 7, 8, 9, 10 — 2,5 điểm | Phần III: Câu 1a — 1,5 điểm | 4,0 | |
Lịch sử Thăng Long | Đọc hiểu thông tin về việc dời đô năm 1010 | Phần II: Câu 1a, 1d — 1,0 điểm | Phần II: Câu 1b, 1c — 1,0 điểm | 2,0 | |
Bảo tồn và phát huy di sản | Hành động của học sinh đối với di sản Hà Nội | Phần III: Câu 1b — 1,5 điểm | 1,5 | ||
Tổng | 5,5 điểm | 3,0 điểm | 1,5 điểm | 10,0 |
Tỉ lệ mức độ: Biết 55%; Hiểu 30%; Vận dụng 15%. Phần trắc nghiệm 7,0 điểm; phần tự luận 3,0 điểm.
BẢN ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA
Câu, ý | Nội dung | Yêu cầu cần đạt theo đề | Mức độ | Dạng thức | Điểm |
|---|---|---|---|---|---|
Phần I, Câu 1 | Vị trí địa lí | Nhận biết được vùng kinh tế – xã hội của Hà Nội. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 2 | Địa hình | Nhận biết được dạng địa hình chiếm phần lớn diện tích Hà Nội. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 3 | Sông ngòi | Nhận biết được hệ thống sông quan trọng trong bồi đắp phù sa ở Hà Nội. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 4 | Địa hình | Nhận biết được dãy núi Ba Vì ở phía tây Hà Nội. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 5 | Tự nhiên và kinh tế | Xác định được hoạt động trồng trọt phù hợp với điều kiện đất phù sa. | Hiểu | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 6 | Khảo cổ học | Nhận biết được di chỉ Vườn Chuối ở Hà Nội. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 7 | Lịch sử Cổ Loa | Nhận biết được Cổ Loa gắn với kinh đô nước Âu Lạc. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 8 | Lịch sử | Nhận biết được người lãnh đạo cuộc khởi nghĩa năm 40. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 9 | Lịch sử Thăng Long | Nhận biết được vị vua quyết định dời đô năm 1010. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần I, Câu 10 | Di sản Hà Nội | Nhận biết được di sản tại Hà Nội được UNESCO ghi danh năm 2010. | Biết | Nhiều lựa chọn | 0,5 |
Phần II, Câu 1a | Địa thế Đại La | Nhận biết được đặc điểm địa thế Đại La từ thông tin đã cho. | Biết | Đúng/sai | 0,5 |
Phần II, Câu 1b | Việc chọn kinh đô | Hiểu được ý nghĩa của việc lựa chọn Đại La làm kinh đô lâu dài. | Hiểu | Đúng/sai | 0,5 |
Phần II, Câu 1c | Địa thế Đại La | Đối chiếu thông tin để xác định nhận định sai về địa thế và sự phù hợp của Đại La. | Hiểu | Đúng/sai | 0,5 |
Phần II, Câu 1d | Sự kiện dời đô | Nhận biết được hướng dời đô từ Hoa Lư về Đại La. | Biết | Đúng/sai | 0,5 |
Phần III, Câu 1a | Di tích Hà Nội | Giới thiệu được 3 di tích tiêu biểu và nêu giá trị của từng di tích. | Hiểu | Tự luận | 1,5 |
Phần III, Câu 1b | Bảo tồn và quảng bá di sản | Đề xuất được ít nhất 3 hành động cụ thể, phù hợp với vai trò học sinh. | Vận dụng | Tự luận | 1,5 |
Tổng | 10 câu nhiều lựa chọn; 4 ý đúng/sai; 2 ý tự luận | 10,0 |